Nie ‘n gewone man nie – Joh. 6:1-15 (broodvermeerdering)

Hy sou dit net meer gemaak het!

’n Ma  het  die laaste sny sjokaladekoek aan haar 6-jarige seun  gegee. Net toe kom haar 8-jarige seun ingestap en wil ook hê. Daar ontstaan ’n “mondgeveg” tussen die twee broers. Na ’n hele paar onsuksesvolle pogings om dit op te los, besluit die ma om die geloofspad te volg in ’n poging om die 6-jarige te oortuig om te deel met sy ouer boetie: “Seun, wat sou Jesus in hierdie situasie gedoen het?

Die 6-jarige jonger boetie het dadelik geantwoord: “O, mamma, Hy sou dit net meer gemaak het!”

Ja, dis presies wat Jesus sou doen. Hy sou dit net meer gemaak het! Dis wat hierdie wonderwerk (wat die enigste wonderwerk is wat in al vier evangelies oorvertel word) vir ons leer.

Dít is hoe God is – Hy maak goed meer!

HIER VOLG DIE HELE EREDIENS

Verwelkoming

RUS

Votum en Seëngroet

Lofsang

Psalm 146:1,5 – Prys die Here, loof en prys Hom – staan

Liedboek 478:1,2 – Op vaste fondamente het God sy kerk gebou – sit

Liedboek 253 – U het die brood gebreek eens by die meer – sit

HOOR

Kindertyd[1]

Skyfie 1

“Ma, die mense kom” sê Elia.

“Is hy steeds in die boot?” vra sy ma Miriam.

“Ja, hy is steeds in oom Petrus se boot” sê Elia.

“En wat doen hy” vra sy ma.

“Hy praat met al die mense.” Sê Elia

Skyfie 2

“Wie is hy ma?” vra Elia.

Hulle sê hierdie Jesus is van God” sê sy ma Miriam.

Kan ek gaan luister, ma” sê Elia.

“Reg so my kind.” sê sy ma.

Skyfie 3

Net toe Elia by die boot aankom, sien hy dat die boot vol vis is.

Hy kom agter dit was Jesus se raad vir die vissermanne wat hulle al die baie vis laat vang het.

Skyfie 4

Elia kry ook van die vis en bring dit opgewonde vir sy ma.

Miriam was baie bly.

Skyfie 5

Dié aand praat hulle oor die man, Jesus.

Elia sê vir sy ma: “Ek wens ek kon vir hom iets gee, maar ons het nie iets wat groot genoeg is om vir hom te gee nie.”

Sy ma antwoord hom: “As Jesus is wie hy sê hy is, dan maak die grootte van jou geskenk nie saak nie.  God kan groot dinge doen met ’n klein geskenk.”

Skyfie 6

Die volgende dag sien Elia hoe ’n verlamde man deur sy vriende deur die dak van ’n huis laat sak word.  En hy hoor dat Jesus dié man gesond gemaak het.  Hy was regtig verwonderd oor die groot dinge wat Jesus kan doen.

Skyfie 7

Die aand eet hulle saam by Petrus se huis.  Hy vertel hulle toe van ’n vrou wat ’n kosbare parfuum gebring het en Jesus se voete daarmee gesalf het.  Elia was eintlik ’n bietjie hartseer.  Dit was só ’n groot geskenk.  Hy het nie só iets gehad om vir Jesus te gee nie.

Skyfie 8

Die aand praat hy weer met sy ma Miriam, terwyl hulle terugstap.  “Wil jy nog steeds iets groots vir Jesus gee?” vra sy ma.  Ja, as hy is wie die mense sê hy is, dan het hy groot goed nodig.” sê Elia.

“Hoor hier.” sê sy ma. “Kom ons gaan luister môre na hom.  Petrus sê hy gaan weer praat met die mense, nie vêr van hier af nie.”

Elia was só opgewonde die nag.  Hy kon amper nie slaap nie.

Skyfie 9

Die volgende dag toe hulle daar kom, was hy verwonderd oor die baie mense vir wie Jesus gehelp het.  Blindes, lammes, siekes.

Maar toe raak die mense honger en hulle was te vêr van hulle huise.  Jesus vra toe vir sy dissipels om die mense kos te gee, maar hulle het nie iets gehad nie.  “Laat hulle liewer huis toe gaan.  Ons kan nie só baie mense kos gee nie.” sê hulle.

Sy ma sê vir Elia: “As ons net meer kos saamgebring het.  Dan kan ons ietsie vir hulle gegee het.”

Skielik verhelder Elia se gesig.  Hy weet presies wat om te doen.  “As Jesus is wie hy sê hy is, kan hy groot dinge doen met ’n klein geskenk.”

Skyfie 10

Hy vat sy mandjie wat hy die oggend met broodjies en vis gepak het en bring dit vir Jesus.

Jesus het hom in die oë gekyk en baie dankie gesê.  Elia was só bly dat hy iets vir Jesus kon gee.

Skyfie 11

Jesus het die brood gevat, opgekyk na die hemel en die Here vir die kos gedank.

Skyfie 12

Die mense het in rye gaan sit op die gras.  Toe het die dissipels die mandjie na die mense gevat.

Wat volgende gebeur het, sou Elia egter nooit in sy lewe vergeet nie.

Dit was asof die mandjie nie ’n boom het nie.  Die mense het die een stuk brood en vis uit die mandjie getrek.  Dit het net nie opgehou nie.  Almal het kos gekry.  Daar het selfs oorgebly.

Skyfie 13

’n Tydjie later het Elia by die kruis op Golgota gestaan.  Jesus het daar vir die sondes van die wêreld gesterf.  Toe sy vriendjie sê: “Hoe kan een só ’n lewe die hele wêreld red?” het Elia geweet: Geen geskenk is klein in God se hande nie.

En dit is die boodskap ook vir ons: In God se hande is niks wat ek vir Hom gee te klein nie.

Opdrag

Wat neem julle saam skool toe om te eet in julle kosblikkies en -sakkies vir pouse?

Ek wil nou vir julle ’n geheim vertel.  In Jesus se hande raak pouse-kos ’n belangrike ding.  Daar is baie kinders by die skool wat ook baie honger is.  Nie net aan kos nie, maar ook aan ’n bietjie vriendelikheid, aandag, vriendskap, liefde, iemand wat my raak sien.

Ek wil hê julle moet môre iets vir iemand doen.  Ek het marshmallow  vissies.  Ek wil hê julle moet een vat en vir iemand gee vir wie dit iets sal beteken.

Gaan gee die vissie vir iemand Maandag by die skool wat honger is aan ’n bietjie vriendelikheid en omgee en kyk hoe Jesus jou pouse-kos gebruik om ’n groot honger te stil!

Om julle te help, gee ek vir julle ook ’n gewone marshmallow dat julle dit kan eet, maar, die vissie is vir iemand vir wie jy iets wil beteken.

Onthou, in God se hande is niks wat ek vir Hom gee te klein nie.

Gebed

Skriflesing

Johannes 6:1-15 – Nie ’n gewone man nie

Die vermeerdering van die brood

(Matt 14:13–21; Mark 6:30–44; Luk 9:10–17)

6 Hierna het Jesus na die oorkant van die See van Galilea toe gegaan, wat ook die See van Tiberias genoem word. 2’n Groot klomp mense het agter Hom aan gekom omdat hulle die wondertekens gesien het wat Hy aan die siekes gedoen het. 3Jesus het toe teen die berg opgegaan en met sy dissipels daar gaan sit.

4Die paasfees van die Jode was naby.

5Toe Jesus rondkyk en sien dat ’n groot klomp mense na Hom toe aankom, sê Hy vir Filippus: “Waar kan ons brood gaan koop sodat die mense kan eet?”

6Dit het Hy net gesê om hom op die proef te stel, want Hy het self goed geweet wat Hy gaan doen.

7Filippus antwoord Hom toe: “Twee honderd mense se dagloon is nie eers genoeg om elkeen van hulle ’n stukkie brood te laat kry nie.”

8’n Ander dissipel, Andreas, die broer van Simon Petrus, sê toe vir Hom: 9“Hier is ’n seuntjie met vyf garsbrode en twee vissies; maar wat is dit vir so baie mense?”

10Toe sê Jesus: “Laat die mense gaan sit.”

Daar was baie gras op daardie plek en die mense het gaan sit. Die mans alleen was omtrent vyf duisend. 11Daarna het Jesus die brood geneem, God daarvoor gedank en dit uitgedeel aan die mense wat daar gesit het, en net so ook soveel van die vis as wat hulle wou hê.

12Nadat die mense versadig was, sê Hy vir sy dissipels: “Maak die stukke bymekaar wat oorgebly het sodat daar niks verlore gaan nie.”

13Hulle het dit toe bymekaargemaak. Daar was twaalf mandjies vol met die stukke wat van die vyf garsbrode oorgebly het nadat die mense klaar geëet het.

14Toe die mense die wonderteken sien wat Jesus gedoen het, het hulle gesê: “Hy is werklik die Profeet, die Een wat na die wêreld toe moes kom.”

15Toe Jesus merk dat hulle Hom met geweld wil kom koning maak, het Hy verder die berg op gegaan, Hy alleen.

Woordverkondiging

Hy sou dit net meer gemaak het!

’n Ma  het  die laaste sny sjokaladekoek aan haar 6-jarige seun  gegee. Net toe kom haar 8-jarige seun ingestap en wil ook hê. Daar ontstaan ’n “mondgeveg” tussen die twee broers. Na ’n hele paar onsuksesvolle pogings om dit op te los, besluit die ma om die geloofspad te volg in ’n poging om die 6-jarige te oortuig om te deel met sy ouer boetie: “Seun, wat sou Jesus in hierdie situasie gedoen het?

Die 6-jarige jonger boetie het dadelik geantwoord: “O, mamma, Hy sou dit net meer gemaak het!”

Ja, dis presies wat Jesus sou doen. Hy sou dit net meer gemaak het! Dis wat hierdie wonderwerk (wat die enigste wonderwerk is wat in al vier evangelies oorvertel word) vir ons leer.

Dít is hoe God is – Hy maak goed meer!

Dit is hoe God met ons ook werk.  Hy gebruik ons om oorvloed uit te deel!

Daar is die verhaal van ’n arm meisie wat grootgeword het in ’n unieke situasie. Haar familie het vir ’n tyd lank in ’n ryk buurt ’n huis gehuur. As jong meisie het sy in die aande uitgeglip en die buurt se mooi huise bewonder.

Op een van die middernagtelike uitstappies, het sy gesien dat een van haar bure se tuinhuisie oopstaan. Daar het sy ’n sak marshmallows ontdek. Marshmallows was ’n luukse wat haar familie nie kon bekostig nie!

Sy het die hele sak gevat en alles opgeëet! Daarna het sy elke keer met haar middernag-uitstappies die tuinhuisie besoek en ’n sak marshmallows gekry.

Jare later het sy as volwassene haar ou buurt besoek. Sy het gevoel sy moet aan haar bure bely dat sy die marshmallow dief was. Groot was haar verbasing toe die buurtannie vir haar sê:  “Ons het daardie marshmallows uitgesit vir jou!”

Sy het die klein meisie se behoefte raakgesien en omgegee.

Dis hoe God met ons ook werk – Hy gebruik ons om oorvloed uit te deel!

’n Skaarste mentaliteit versus ’n Oorvloed mentaliteit

Die skare het verseker met ’n doel na Jesus gekom – dit lees ons in vers 2: “’n Groot klomp mense het agter Hom aan gekom omdat hulle die wondertekens gesien het wat Hy aan die siekes gedoen het”.

Hulle wou naby Jesus kom sodat Hy aan hulle behoeftes kon bevredig.  Toe etenstyd nader kom, was hulle honger – geestelik en fisies.

Jesus draai na Filippus toe en vra vir hom ’n toetsvraag:

Waar kan ons brood gaan koop sodat die mense kan eet?”

Die dissipels se antwoord openbaar hulle manier van dink.  Kortweg gesê, hulle dink met ’n skaarste mentaliteit in plaas van ’n oorvloed mentaliteit.

Wat  word daarmee bedoel?

  • Mense met ’n skaarste mentaliteit dink altyd wen-verloor.
  • Daarteenoor dink mense met ’n oorvloedsmentaliteit altyd wen-wen!

Die meeste mense word gedryf deur skaarste mentaliteit – hulle sien die lewe as iets met net ’n sekere hoeveelheid bronne – net een pastei om van te eet, net een koek om te verdeel. As iemand meer gaan kry as die ander, beteken dit dat die ander minder gaan kry – en dit moet ten alle koste verhoed word.

Hulle sukkel om “gelukkig te wees en vreugde te hê” oor ander mense se suksesse.  Dis amper asof iets van hulle weggeneem is wanneer iemand anders iets kry of iets bereik. Volgens hulle kan net een persoon eerste wees – om te wen beteken om iemand anders te klop.

Die skaarste-mentaliteit sê die ou wat tweede kom, is die eerste verloorder.

Oorvloed mentaliteit werk egter met die beginsel dat daar ’n oorvloed is daar buite en genoeg vir almal om vreugde te hê – hulle dink wen-wen! Hulle dink:

  • Johannes 1:16 – “Uit sy oorvloed het ons almal genade op genade ontvang, en
  • Johannes 10:10: “Ek het gekom sodat hulle die lewe kan hê, en dit in oorvloed.”

Filippus dink nog skaarste.

Filippus doen hier die kosteberekening vir Jesus se impromptu piekniek (vers 7) en sê aan Hom dat 8 maande se dagloon nie genoeg sou wees om dié skare van tussen 10 en 20 duisend mense (die mans alleen was 5000 gewees) te voer nie.  Tweehonderd denarii sou beswaarlik hulle honger stil!  Filippus slaag hier die wiskunde toets, maar dop die geloofstoets.

Dis ’n probleem wat vandag nog in die kerk is.

Henry Ford het een maal gesê:  “I am looking for a lot of men who have an infinite capacity to not know what can’t be done.”

Dis Jesus se doel toe én ook vandag! Daar is te veel mense wat deskundiges is in wat nie gedoen kan word nie! Die vraag wat ’n oorvloedsmentaliteit sal vra, is  “Wat kan gedoen word!” Want Fil 4:13 stel dit duidelik:  “Ek is in staat tot alles deur Hom wat my krag gee!”

Dis hoe Filippus gereageer het in vers 7.  Filippus het presies geweet wat nie gedoen kan word nie.  Hy was reg, maar die regte antwoord is nie die oplossing nie!

Soos H L Mencken dit skerp stel: “For every complex problem there exists a solution that is straightforward, simple, and wrong.”

’n Jong man het een keer vir Norman Vincent Peale vertel dat hy sy eie besigheid wil begin, maar hy het nie die geld nie.  “Leë sakke het nog niemand teruggehou nie”, was Norman Vincent Peale se reaksie, “net leë koppe en leë harte kan dit reg kry!”

Filippus fokus op leë sakke en besluit dit is onmoontlik om die doel te bereik – ons sal nie die mense kan voed nie. Filippus se ware probleem is ’n leë kop en hart – Jesus is in staat tot oorvloed – Sy wonderwerke het egter nog nie by Filippus kom nes maak nie.

Andreas begin oorvloed dink

Andreas, wat ook van die gebied afkomstig was (Joh. 1:44), kom met ander oplossing.  “Hier is ’n seuntjie met vyf garsbrode en twee vissies; maar wat is dit vir so baie mense?”

  • Die seun was waarskynlik ’n tiener in ons terme.  Die woord Paidarion wat in die teks vir die seun gebruik word, was vir seuns jonger as hulle twintigs gebruik.
  • Die kos wat hy gehad het, was baie eenvoudig.  Die woord opsarion wat met “vissie” vertaal word in die NAV, beteken eintlik: “bykos” of “a titbit of food eaten with bread” aldus Louw en Nida, en omdat die bykos gewoonlik vis was, het die woord die afgeleide betekenis van vis gekry.  Gars weer was in die tyd van Jesus ’n derde die prys van koring, met die gevolg dat gars broodjies die armes se kos was.
  • En dit was min.  Daar was immers 1000 man per broodjie en 2500 per vissie!

Maar Andreas bring die seuntjie met sy kos na Jesus toe.  ’n Oorvloedsmentaliteit werk altyd hiermee.  Dit laat ons fokus verskuif van die probleem na die Kragbron.  ’n Oorvloedsmentaliteit laat jou soek vir maniere om te slaag, nie vir verskonings om te misluk of om dit nie te doen nie!

Jesus vermeerder die brood

Jesus het mense laat sit, die brood en vissies geneem, dié eenvoudige kos, en dit laat uitdeel. En as’t ware ongemerk gebeur die wonder.

CS Lewis het oor hierdie wonder gesê, dat God ’n kortpad gekies het met iets wat gereeld gebeur in die natuur, hoewel gewoonlik oor ’n langer tydperk.  Gars vermenigvuldig in die landerye.  Vis vermeerder in die see.  Jesus het net die natuurlike proses wat elke dag in die natuur gebeur, versnel.  In plaas daarvan dat hy die vermenigvuldiging in die landerye of die see laat gebeur het, het die Here die brood en die vis vermeerder terwyl Hy die menigte mense geseën en dit aan hulle uitgedeel het.

Johannes beklemtoon dus hier dat – soos met Jesus se wynwonder (Joh. 2:1-11) – Jesus oorvloedig voorsien het.  Almal was versadig deurdat hulle kon neem soveel as wat hulle wou.

Toe almal genoeg geëet het, het  hy vir die dissipels gesê: “Maak die stukke bymekaar wat oorgebly het sodat daar niks verlore gaan nie.”

Hulle het toe twaalf mandjies volgemaak. Dis wat gebeur as Jesus by ’n projek betrokke is! Almal kry genoeg en daar bly nog oor! Daar bly twaalf mandjies kos oor, wat die dissipels waarskynlik weer aan die armes in die omgewing kon gaan uitdeel het! Dis hoe ’n oorvloed-mentaliteit werk – dis altyd wen-wen!

Jesus is werklik die Een!

En die impak op die mense was natuurlik dieper as net die feit dat hulle kos gekry het en die wonder gesien gebeur het.  Hulle sien Jesus raak vir wie Hy is: “Hy is werklik die Profeet, die Een wat na die wêreld toe moes kom.”

Soos die geval was met die ander ses tekens of wonders wat Jesus in die eerste 12 hoofstukke van Johannes verrig, maak dit Jesus se identiteit as die Seun van God en Messias bekend, asook iets van die oorvloed wat die nuwe lewe kenmerk wat deur Hom aangebreek het.

Kom ons meet ons lewens hieraan

Ek hoef nie vandag die boodskap verder uit te spel nie.  Ek dink ons kan elkeen ons eie lewe in die lig van twee goed meet:

  • Glo ek regtig dat Jesus die Profeet is, die Een wat na die wêreld toe moes kom, die Een wat uit sy oorvloed vir ons almal genade op genade gee en, die Een wat gekom het sodat ons almal die lewe kan hê, en dit in oorvloed?
  • Getuig my lewe van ’n skaarste mentaliteit óf ’n oorvloed mentaliteit?

Gebed

Gee ons vandag, Here,
’n proeseltjie van ’n nuwe hemel en ’n nuwe aarde.

Gee ons die verwondering van ’n kind

wat vir die eerste keer haar oë oopmaak vir die wonders van U wêreld!

Gee ons die vreugde van ’n kind wat U skoonheid in elke objek ontdek.

In elke mens wat ontmoet word, ’n refleksie van U grootheid te sien!

Gee ons die blydskap van een vir wie elke tree nog ’n nuwe ontdekking  is

Gee ons die geluk van een wie se lewe elke dag

vars en onskuldig en hoopvol is omdat ons met ’n skoon bladsy begin!

Gee ons die kinderlike vertroue van een wat weet vir U is enigiets moontlik
Gee ons dat ons Christus in alles en ook alles deur Hom sal sien – bome en velde, huis en werk, diere en mense

– om 24/7 dankbaar te wees!

Amen

(’n verwerking van ’n gebed van Michael Bouttier, Prayers for My Village – Nashville: Upper Room Books, 1994)

LEEF

Dankoffers

Slotlied

Liedboek 266 – Ons Vader wat woon in die hemel – staan

Amen

Liedboek 313



[1] Aangepas uit Max Lucado 2001 Small Gifts in God’s Hands.  Thomas Nelson.

     

View all posts in this series

Trackback from your site.

Leave a comment