Verwelkoming

• Lentefees terugvoer
• Die NG Gemeente Paterson hou Saterdag, 5 November 2011 hul jaarlikse offerfees en nooi alle gemeentelede uit om die dag saam te kom geniet en te ondersteun. Die formaat is ’n tradisionele basaar met pannekoeke, koektafels, plaasprodukte, heerlike etes en  nog baie ander goed. Dit kan die begin wees van groter samewerking in die toekoms.
• Hervormingsondag 30 Oktober 2011 – ons dink aan Maarten Luther en sy standpunt inname vir die 5 solas wat ons verstaan van die evangelie ingrypend beïnvloed het.  Iets wat julle weer vandag in die blaadjie in die belydenis van die Algemene Sinode sal terugvind.  Net die Bybel. Alleen deur genade. Slegs deur geloof . Uitsluitlik Christus. Aan God die eer. 

GOD NOOI ONS UIT EN ONS KOM TOT RUS

Die Rabbi en sy seun

Die wonderlike storie word vertel van die kind van ’n Joodse rabbi wat die gebruik gehad het om in die woud te gaan rondloop. In die begin het die rabbi dit toegelaat, maar na ’n tyd was hy besorg daaroor, want die woud was regtig gevaarlik en hy het nie geweet wat daar vir sy kind lê en loer nie.

Hy het besluit om die saak met sy kind te bespreek en een dag het hy hom een kant toe geneem en gesê: “Jy weet, ek sien dat jy elke dag in die woud inloop. Waarom gaan jy daarheen?”

Die seun het aan sy pa gesê: “Ek gaan daarheen om God te vind.”

“Dis ’n baie goeie ding om te doen,” het die rabbi saggies geantwoord. “Ek is bly jy soek na God. Maar, my kind, weet jy nie dat God orals dieselfde is nie?”

“Ja” het die seun geantwoord, “maar ek is nie.”

Miskien is die kerk só ‘n plek vir jou …

Toetrede

Vonkk 85 (Ps 8) gemeente keervers; sanggroep vers 1-4 – sit

Votum en Seëngroet

Lof

Psalm 8 – (Lina Spies) gemeente vers 1,3,5,6; sanggroep vers 2,4 – staan

Vonkk 92 – gemeente keervers en vers 3,4; sanggroep  vers 1,2 – sit

Kindertyd

• Weet julle, op ‘n plek in die Bybel staan daar dat God alles wat Hy gemaak het, met sy hand kan meet!

Ek wil vir julle ‘n paar prentjies van die Heelal wys dat julle kan sien hoe groot God is. (Inligting en skyfies uit die Indescribable Tour van Louie Giglio)

Aarde – hoe lyk dit vir julle? (mpg)

• Aarde is groot nê?

Son – hoe lyk dit vir julle?

• Lig neem 8 min om op aarde te kom, 149 miljoen km ver.
• Lig trek teen 300 000 km/u – elke sekonde kan lig 7 keer om die aarde trek!

Son – hoe groot dink julle is die son?

• Son en aarde relatief – 100 x groter

Kom ons kyk weer na die aarde.  Mooi nê?

Maar kyk hoe lyk die aarde dan nou hier!

• Kan julle die aarde sien?

En op hierdie foto?

• Kom ek sit vir julle ‘n pyl by!

Kan julle die aarde nou sien?

• Aarde van die ruimtetuig Voyager in 1990 (1977 gelanseer) geneem, vasgevang in ‘n sonstraal wat van Voyager af weerkaats.  Van 5.92 biljoen km (reis teen 64 000 km/u) geneem.

Kom ons gaan nog ‘n bietjie verder uit

• Melkweg – 100 000 ligjare breed
• Aarde in Melkweg – soos ‘n vyfrandstuk op die vasteland Afrika.

Wat sê dit van God?

• Baie mooi, baie groot, baie slim.  Want Hy het dit alles gemaak!

En wat sê dit van ons?

• Ons is maar baie klein, nê!
• Maar weet julle, dié God is lief vir ons!
• Hy het Jesus aarde toe gestuur om vir ons lief te wees.
• En Jesus het dit vir ons moontlik gemaak om vir God lief te wees!
• Ons nooi Hom in ons hart in en dan kom bly God in ons hart!

So wat sê dit vir ons?

• Ons kan sê: ongelooflik, “awesome”, “wow” – dít is wat God gemaak het.  Hy is ongelooflik!
• En ons kan sê: Hy is ons God!

Gebed

GOD PRAAT MET ONS EN ONS LUISTER

Skriflesing

Die Psalmboek moedig ons aan om persoonlike (Psalm 1) en publieke (Psalm 2) betekenis in ons  lewe saam met God te soek.  Dit is wanneer jy jou op Hom verlaat, dat jy ook Hom kan vertrou in die konflik met vyande, selfs al is dit so aan jou as jou eie familie (Psalm 3,5,7), die dilemma van droogte (Psalm 4) en die uitdaging van siekte (Psalm 6).

Die grootste motivering om aan God vas te hou, lê egter in Psalm 8 se boodskap.  Die Psalm sê kort en kragtig dat ons wel nietig is, maar in God se oë waardig:

Psalm 8

• God se Teenwoordigheid (Naam) is wonderbaar oor die hele aarde (vers 2a).

1. Eenvoudige kinders bevestig God se werk tot verstomming van arrogante teëstanders (vers 2b-3).
2. In die lig van God se grootheid in die skepping besef mense hul nietigheid (vers 4-5).
3. God bevestig egter mense se waardigheid as die kroon van Sy skepping (vers 6-7).
4. Die mens se invloed sluit alles – diere, voëls en visse – in (vers 8-9).

• God se Teenwoordigheid (Naam) is wonderbaar oor die hele aarde (vers 10).

Woordverkondiging

Nietig maar waardig

Die Fliek Contact handel oor die debat tussen geloof en wetenskap – is God betrokke of het alles toevallig ontstaan?  En dit gee eintlik ’n baie interessante perspektief daarop.

Ellie Arroway (die navorser) vra op ‘n punt: “So, wat is meer waarskynlik: dat ’n almagtige, misterieuse God die heelal geskep en toe besluit het om geen bewyse van sy bestaan te los vir ons nie, of dat Hy eenvoudig nie bestaan nie en dat ons Hom eintlik geskep het sodat ons nie so klein en alleen sal voel nie?”

Palmer Joss (die predikant): “Ek weet nie.  Ek kan my eintlik nie indink in ’n wêreld waar God nie bestaan nie.  Ek sal nie in só ’n wêreld wou woon nie.”

Ellie :”Hoe weet jy dat jy nie jouself mislei nie?” En verklaar sy, “Ek soek bewyse.”

Palmer stop só ’n oomblik en antwoord dan, “Bewyse. Het jy jou pa lief gehad?”

Verras met die persoonlike vraag, sê Ellie, “Wat?”

Palmer herhaal, “Jou pa, het jy hom lief gehad?”

Ellie antwoord dan, “Ja, baie.”

Palmer kyk dan diep in haar oë en sê, “Bewys dit.”

Waarop sy nie ’n antwoord gehad het nie.

Sy raak dan betrokke by ’n ruimtereis waar sy wonderlike ervaringe het, selfs haar pa raakloop, maar toe sy terug is op aarde, niemand kon oortuig dat dit regtig gebeur het nie.

Teen die einde van die fliek, nadat Ellie voor die Amerikaanse Kongres getuig het oor haar ruimtereis en wat sy ervaar het, sê Ellie vir Palmer:

“Ek het ’n ervaring gehad wat ek nie kan bewys nie.  Ek kan dit nie eers verduidelik nie.  Maar alles wat ek weet as ’n mens, sê vir my dat dit werklik was.  Ek was deel van iets wonderliks, iets wat my vir altyd verander het, ’n visie op die heelal wat vir my gesê het: ‘how tiny and insignificant, and how rare and precious we all are.’ (hoe klein en onbelangrik, en hoe spesiaal en kosbaar ons almal is). ’n Visie wat my vertel dat ons aan iets behoort wat groter is as onsself.  Dat niemand van ons alleen is nie.  Ek wens ek kon dit deel met almal.  Ek wens dat almal, selfs net vir ’n oomblik, daardie gevoel van ontsag, en nederigheid, en hoop kon ervaar.”

Nietig, maar waardig – spesiaal!

Dit is die gevoel wat Psalm 8 in ons wakker maak.

NIETIG

Aan die een kant is ons nietig – want God is groter as ons.  Net vir ’n oomblik terug in die heelal:

• Son se oppervlak is baie warm –  5500 ° C – dit is 55 keer warmer as kookwater!
• En daar is biljoene sulke sterre.  Om die waarheid te sê, elke sekonde word ‘n nuwe ster gebore.
• Die deeltjie van die heelal waar ons woon, die Melkweg is opgebou uit biljoene sterre.  Dit neem lig om van die een kant tot die ander kant te trek teen 300 000 km/u ’n hele 100 000 ligjare!
• En dan is daar biljoene sulke sterrestelsels …

Dit is ontsaglik groot.  En … God is groter as dit, want Hy het dit gemaak.

Het julle al ooit gedink waarom so ’n groot heelal gemaak is, terwyl ons nie weet of daar op enige ander plek in die heelal nog mense lewe nie?  Dit klink net te groot vir een aarde wat bewoon word.  En niemand weet hoe groot die heelal is nie.  Elke keer wat ons ’n groter teleskoop kry, dan sien ons verder.  Maar ons het nog nie tot die einde kon sien nie.  Ons het nie ’n groot genoeg teleskoop nie!

Hoekom is dit so groot?  Want dit wil vir ons sê hoe groot God is.  Dit wil ons oortuig van die wonder en die grootheid van God wat dit alles gemaak het.

Dink dan net hoe klein is ons!

• Aarde in Melkweg – soos ‘n vyfrandstuk op die vasteland Afrika.
• En elkeen van ons is een van 7 biljoen mense op hierdie aarde.

Klein, onbenullig, nietig.

SPESIAAL

Maar – die Psalm sê, ja, ons is nietig, klein, maar tog baie werd. Ons is spesiaal.

Vers 6 is eintlik ‘n ongelooflike vers in die oorspronklike.  Daar staan nie dat God van die mens net minder as ‘n “goddelike wese” gemaak het nie, maar dat God van die mens net minder as “God” gemaak het.  Die woord Elohîm word gebruik (NIV gee die betekenis in ’n voetnoot weer)!  Die Griekse vertaling van die OT (LXX) het hierdie woord vertaal met “engele”, waarskynlik omdat God vir hulle te verhewe was (die teks wat die skrywer van Hebr 2:7 waarskynlik gebruik het). Maar dit is duidelik dat “God” bedoel word in die Hebreeuse oorspronklike.

Dit wil sê dat, hoewel ons klein is, en hoewel ons nietig is, dink God die wêreld van ons.

Daar is ’n storie wat dit baie mooi verduidelik – ons nietigheid, en ons waarde, dat ons spesiaal is:

STRYD TUSSEN DIE DIERE

Lank, lank gelede toe al die diere, rotse, wind, waters, bome, voëls, visse en al die wesens van die aarde nog kon praat en mekaar kon verstaan, breek daar op ’n dag ’n hewige argument tussen hulle uit.

“Hoe is God?” wou hulle weet. 

’n Ligte briesie fluister toe saggies: “God is soos ’n wind wat nooit gaan lê nie.”

“Nee,” antwoord die klip. “Hy is soos ’n groot, onbeweeglike rots!”

Die berg tree tussenbeide en sê: “God is ’n sneeupiek hoog bo die aarde.”

Skielik roep die vis in die see uit: “God is so onmeetlik soos die see!”

“Julle almal is verkeerd,” sê die ster. “God is soos ’n lig wat nooit ophou skyn nie.”

Mier gaan aan die lag en maak die ster stil. “God is ’n harde werker soos ’n mier. Hy is nooit van diens af nie.”

“God is vir seker soos ’n groot boom,” gee die eikeboom sy opinie. “Hy is altyd daar vir almal wat skuiling soek.”

“God is sterk!” brul die leeu, en al die ander koes weg.

“Nee, God is sagmoedig,” fluit ’n dapper voëltjie.

“God is almagtig!” trompetter die olifant so hard dat almal se ore tuit.

Die argumente raak al heftiger, totdat ’n stem skielik vanuit die eikeboom met hulle praat. Dit is ou Uil. Almal kyk hom verbaas aan, want ou Uil praat selde ’n woord met hulle. Toe Uil begin praat, bly hulle almal tjoepstil. “God is inderdaad so onmeetbaar soos die see,” sê Uil vir Vis. “En al die ander dinge wat julle van God gesê het, is waar. God is eintlik onbeskryflik … God is.” Almal kyk Uil verwonderd aan en wag dat hy verder moet praat.

“Daar sal binnekort ’n nuwe familie wesens hier op aarde verskyn – hulle sal vreemd maar wonderlik wees. Hulle sal ons herinner aan alles wat God is. Hulle sal in baie vorme en kleure kom, maar elkeen sal, soos God, uniek wees. Hulle sal kom om oor ons te heers en ons op te pas. Ja, hulle sal God se boodskap aan die aarde wees en ’n gebed van die aarde tot God.”

Op ’n dag verskyn dié nuwe wesens toe ook op die aarde. Almal noem hulle “mense”. Maar die mense vergeet gou dat hulle ’n boodskap van liefde aan die aarde en ’n gebed van die aarde tot God moet wees. Hulle begin stry … oor wie God is en hoe Hy nie is nie … oor waar God is en waar Hy nie is nie … of Hy bestaan of nie…

Al die ander wesens op aarde kyk die mense hartseer aan en treur, tot die dag toe daar weer ’n stem kom wat sê: “Hou op, asseblief!” Hy was anders; dit was asof Hy God self was … en Sy liefde het almal geraak. Maar die mense het nie lank verwonderd gebly nie, toe begin hulle hierdie Man haat. En op ’n dag maak hulle ’n kruis en spyker Hom daaraan vas.

Hulle het Sy lewelose liggaam in ’n klip graf gesit en ’n swaar klip voor die ingang gerol sodat niemand meer by Hom kon gaan huil nie. Maar ná ’n lang en eensame tyd het Hy skielik vanuit die klip graf verskyn …

En die wesens en die mense van die aarde het besef: God is soos ’n wind wat nooit gaan lê nie … Hy is soos ’n onbeweeglike rots … Hy is daar vir ander om by te skuil … Hy is almagtig, maar ook sagmoedig … Ja, God is!

Die mense kon weer vir God hoor, hulle kon Hom sien en beleef in ander mense en in die skoonheid van die aarde. Hulle het weer ’n boodskap van God se liefde en ’n gebed van die aarde tot God geword … Ou Uil het geglimlag. En God ook…

Wat sê dit vir ons?

Dat ons moet leef uit ons nietigheid en ons waardigheid.

• As ons spoggerig raak oor alles wat ons kan doen, moet ons dink aan ons nietigheid, dat ons baie kleiner is as God.
• As ons alleen voel en dink ons is nie die moeite werd nie, moet ons dink aan ons waardigheid, dat ons in God se oë baie spesiaal is, net minder as God, is ons gemaak.

Dit is so mooi wat die Uil sê: ons is ’n boodskap aan die aarde – soos die sterre vir ons iets van God sê, dat Hy groot is, dat Hy geprys moet word – maar ons is ook ’n gebed van die aarde tot God – ons moet die belange van die aarde, en almal daarin, op die hart dra.

Die Psalm sê God het die mens ook konings gemaak, soos blyk uit die koningsterminologie wat gebruik word – “heers”, “kroon”, “onderwerp”.  Alles wat God gemaak het, is onder die koninklike voete van die mens gestel (Loader).  ‘n Mens hoor hier dus onmiskenbaar die parallel met Genesis 1:26 – God het ons as Imago Dei, as Sy beeld gemaak, as Sy gelykenis.  Geen ander wese het daardie hoë status nie, nie die engele nie, nie die serafs nie, nie enige lewende wese nie.

Ons is dus ’n boodskap aan die aarde, en ons is ’n gebed van die aarde aan God.

Ek sluit af

1. Ons is klein en min in vergelyking met God. Ons het nie rede om hoogmoedig te wees nie.
2. 2. Ons is vir God kosbaar – ons is na sy beeld geskape en hy dink baie van ons! Ons is God se boodskap aan die aarde.
3. God gebruik ons om sy goed op te pas. Ons is ’n gebed van die aarde aan God.

Gebed

GOD STUUR ONS OM TE LEEF

Dankoffers

Ensemble lied 464

Slotlied

Liedboek 509: 1,2,3 – staan

Seën

Amen

Liedboek 312

GOD NOOI ONS UIT EN ONS KOM TOT RUS

Toetrede

Môregesang – Cantatore

Votum en Seëngroet

Lofliedere

• Lied 499 – Die Heer is God, en niemand meer; sy almag ken gee perke – staan
• Vonkk 85 – Here, ons Here, hoe groot is U! – staan

Kindertyd

Lank gelede was die aarde woes en leeg.

God het by Homself gedink dat dit nie goed lyk nie.

En Hy besluit toe om iets daaraan te doen.

• Hy het in 5 dae die aarde gemaak
• die dag en die nag,
• die son en die sterre,
• die see en die kontinente,
• die plante en die diere.
• En dit was goed gewees.

Hy neem toe sy engele op ’n toer van die aarde.

• Hy wys vir hulle die berge.  En hulle trek hulle asems in, so mooi en groot was dit,
• selfs Tafelberg, een van die 7 wonders van die aarde.
• En hulle sê, Hulle wys hoe groot is U!
• Hy wys vir hulle die bome.
• En hulle sê, dit is soos vingers wat na U toe wys.

Aan die einde van die toer, was die engele verstom.  Gabriël roep uit: “Here, dit is absoluut volmaak!” En almal bars los en sing en loof die Here.

Toe die laaste klanke so wegsterf, gaan die hand van so ’n klein engeltjie op – nie baie groter as julle nie.  En almal se oë draai na haar toe.

“Jammer, u Majesteit, ek dink iets skort met u aarde.”

’n Doodse en geskokte stilte daal op die engele neer, en Gabriël kom nader na die klein engeltjie en sê: “Sê onmiddellik jy is jammer!  Jy kan mos nie sê daar skort iets met die aarde nie!”

“Nee, Gabriël,” sê die Here, “laat die engeltjie praat.  Vertel vir ons wat skort.”

Stadig begin die bewende engeltjie praat: “Stemme … kort … hhier … wat nes ons … in die hemel … U kan loof.”

Sy het natuurlik van mense gepraat wat die Here kan loof.

God het alles gemaak en dit is wonderlik.  Ons kan hoor hoe Hy met ons praat deur alles wat so wonderlik is rondom ons.

Hy het ook vir ons die Bybel gegee, wat ongelooflik is vir ons.  Dit leer ons hoe regtig goed te lewe, dit help ons om dinge te verstaan, en help ons om te weet wat reg en verkeerd is.

Maar, God het ons gemaak om ook met Hom te praat.  Van al die diere op die aarde, is ons uitgekies om vir Hom te loof, deur te sing, en deur te bid.

Kom ons doen dit sommer nou – ons bid en praat met God.

Gebed

Heil’ge God – Cantatore

GOD PRAAT MET ONS EN ONS LUISTER

Skriflesing

Ek gaan my eie vertaling van hierdie gedeelte vir u lees, omdat daar op een plek ’n hele frase uitgelaat is (vers 6) en op ander plekke die vertaling vir my gevoel te onpresies is, en my vertaling hopelik meer getrou aan die teks is.

Ek wil vooraf net een plek vir u verduidelik hoekom ek verskil van die NAV, want ek gaan dit in my prediking gebruik.

Dit is vers 14:

“Weerhou my van opsetlike sondes,

Laat hulle nie oor my heers nie.

Dan sal ek onberispelik wees

En vry van hierdie groot sonde.”

Ek vertaal eerder as volg:

“Weerhou my van arrogante mense,

laat hulle nie oor my heers nie.

Dan sal ek onberispelik wees

en vry van groot sonde.”

Die woord sondes kom nie in vers 14 voor nie, wel die woord opsetlik, uitdagend, of arrogant.  Ek neem dit, soos die Psalm kommentaar van Craigie dit doen, as ‘n beskrywing van mense, nie van sondes nie.  Dit gaan dus oor die versoeking waarvoor arrogante (opsetlike, uitdagende) mense ons as gelowiges stel, om onsself teenoor God op te stel, nie soseer deur ‘n sonde of sondes wat ons doen nie, maar deurdat ons Sy invloed in ons lewens minag of verontagsaam.

Groot sonde – pêshag –neem ek om dan te verwys na die sondeval van Genesis 3, dws die sonde om van God afvallig te word, om teen Hom in opstand te kom en Hom uit te daag, en arrogant jou eie kop te volg.  Dít is die enigste groot sonde, eintlik die enigste sonde.

Let op die beskrywing van die Skepping met die Son as die hoof akteur wat God se heerlikheid verkondig.  En daarna die beskrywing van die Stem van God in Sy Woorde wat ons lewens op 6 maniere begelei.

Lees Psalm 19

1 Vir die koorleier.

’n Psalm van Dawid.

2 Die hemel getuig van die heerlikheid van God,

die uitspansel maak die werk van sy hande bekend.

3 Die een dag gee die berig deur aan die ander

en die een nag deel die kennis aan die volgende mee.

4 Sonder spraak en sonder woorde,

onhoorbaar is hulle stem.

5 Tog gaan daarvan ’n boodskap uit oor die hele wêreld

en hulle taal bereik die uithoeke van die aarde.

Vir die son is daar in die hemel ’n tent opgeslaan.

6 As hy stralend begin om sy baan te volg,

is hy soos ’n bruidegom wat uit sy slaapkamer kom,

soos ‘n krygsman wat sy ere-rondte hardloop.

7 Aan die een kant van die hemel kom hy op

en aan die ander kant gaan hy onder,

en niks ontkom aan sy gloed nie.

8 Die woord van die Here is volmaak:

dit gee lewe.

Die onderwysing van die Here is betroubaar:

dit gee wysheid aan dié wat nog onervare is.

9 Die bevele van die Here dui die regte koers aan:

dit maak die hart bly.

Die gebod van die Here is helder:

dit gee insig.

10 Die ontsag vir die Here is goed:

dit staan altyd vas.

Die bepalings van die Here is reg:

elkeen van hulle is regverdig.

11 Hulle is kosbaarder as goud, selfs as fyngoud,

soeter as heuning, as druppels uit ’n heuningkoek.

12 U dienaar laat hom daardeur leer.

Wie dit alles onderhou, groot is sy beloning.

13 Wie sien sy eie dwalinge raak?

Reinig my van dié wat ek onwetend gedoen het.

14 Weerhou my van arrogante mense,

laat hulle nie oor my heers nie.

Dan sal ek onberispelik wees en vry van groot sonde.

15 Mag wat ek sê en wat ek dink tog vir U aanneemlik wees,

Here, my Rots en my Verlosser.

Woordverkondiging

Twee fokuspunte

Die Psalm het twee fokuspunte:

• Die heerlikheid van God in die skepping – met die son as simbool;
• Die heerlikheid van God se stem aan ons – met die Woord as instrument.

Daarmee bring die Psalm twee aspekte van God onder ons aandag, twee aspekte van God waarvan dit ons wil oortuig:

• GOD BESTAAN
• GOD PRAAT

God bestaan

Om ons te oortuig dat God bestaan, roep Psalm 19 die verloop van die skeppingsverhaal van Genesis 1-3 in herinnering – die skepping van hemel en aarde, die verdeling van dag en nag, die son as die lewegewende lig vir die aarde – God se verteenwoordiger in die Skepping – wat ons van Sy mag en heerlikheid wil oortuig.

Daarmee het die Psalmis gehoop dat dié heerlikheid van die skepping mense in vervoering sou laat oor God, sodat hulle later as hulle van die tempel af huis toe gaan, met ‘n groter bewussyn van die heerlikheid van God sou lewe, sodat elke keer wat hulle weer kyk na die hemel en na die son en die normale gang van die dag en die nag ervaar, hulle van God bewus sou bly.

God bestaan. God is teenwoordig.  Jy ervaar dit in die ritme van die dag en nag.  Jy voel dit brand op jou vel in die dag.  Daarsonder sou geen lewe moontlik wees nie.

God praat

Om ons te oortuig dat God praat, beweeg die Psalm van ‘n loflied oor die skepping na ‘n loflied oor die Woord van God, wat vir die mens doen wat die son doen vir die skepping.  Dit bring lig en krag en die teenwoordigheid van God selfs tot in die dieptes van die menslike hart (NT Wright).  Die Woord gee lewe, is betroubaar, gee wysheid, dui die regte koers aan, bring blydskap, gee insig, staan altyd vas.

En die Psalmis het gehoop dat dié skets van die Woord, soos die ontvangs van ‘n geskenk van kosbare goud, of soos die proe aan druppels heuning uit ‘n heuningkoek, hulle sou inspireer, sou laat begeer om in die Woord te lewe, dit hulle huis te maak, sodat God nie net ‘n veraf en van-bo-af God sou bly nie, maar die persoonlike God, dié een wat in die lewe deur sy Woord betrokke is, en hulle Hom sou ontmoet in die Woord en met sy Woord aan hulle sy en in hulle hart met Hom ‘n pad sou stap.

God praat. Jy kan dit ervaar in die effek wat die Woord op jou kan hê.  Dit is soos druppels heuning uit ‘n heuningkoek.  Dit bring lig en krag en die teenwoordigheid van God selfs tot in die dieptes van jou hart. Daarsonder sou ’n mens nie met God in verhouding kon tree nie.

Ons reaksie

Dit is waarom Dawid in vers 13-15 bid dat God hom van binne-af af sal verander, hom sal bewaar van arrogante mense wat hom sou kon verlei om in opstand te kom teen God, en ‘n vastigheid sal gee wat die toets van die tyd sal kan deurstaan, sodat wat hy sê en dink aanneemlik vir die Here sal wees.

Want die feit dat God bestaan en dat Hy praat, roep by ons ‘n reaksie op, om met God in gemeenskap te lewe, om met Hom te praat.

Om te glo dat God bestaan

Nou, dit is nie vir u nuus nie, die ontdekking van die geheime van die heelal – die grootse skepping waarvan ons deel is, die onmeetlike en skrikwekkende ruimtes, die onbegryplike tydloosheid, die ontsaglike leegheid daarvan – is ontsagwekkend en vir baie mense dikwels angswekkend.  Soos ‘n sterrekundige gesê het: “Ons staan op ’n mikroskopiese splintertjie van ’n sandkorreltjie. Ons heelal is skrikwekkend. Sy onbegryplike en ontsaglike vergesigte van ewigheid laat die menslike geskiedenis tot ’n oogknip verdwerg. Dit is verskriklik, want ons tuiste in die heelal is volslae verlate en ons materiële bestaan is volkome nietig”.

Dit verlei sommige mense om aan die bestaan van die Skeppergod te twyfel. Dit behoort natuurlik eintlik presies die teendeel te doen, maar helaas vir baie mense laat die heelal twyfel. Willie Jonker skryf hieroor: “God is nie êrens op ’n bepaalde plek binne die Skepping nie, want die Skepping is veel eerder in Hom en word deur sy ewige krag gedra.”

En dan maak hy die punt: “Waar ’n mens se rede deur ongeloof verduister word, is die Skepping vir jou ’n magtige sisteem vol raaisels en sinloosheid. Maar waar geloof aanwesig is, word ’n mens se hart met verwondering vervul oor die grootsheid van God waarvan die Skepping getuig. Dan dien ook die prestasies van die wetenskap om die besef van die heerlikheid van God te versterk en ’n mens aan te spoor om in verwondering uit te roep: ‘Hoe groot is God!’”

Dit is dus waarom Dawid bid, dat hy nie die arrogante weg van ongeloof en gevolglik onbegrip sal volg nie, maar die geloof sal behou om die wonder van God in die Skepping te bly raaksien.

Om in verhouding met God te lewe

Maar, die Skepping kan ons ook net sover neem.  Ons ken God eintlik duideliker en meer volkome uit sy Woord. Die prediking van die skepping kan nie aan ons gee wat God se Woord kan doen nie. Daarom, naas die lofsang van die natuur op die werke van God, beklemtoon Dawid God se Woord as die duideliker en mees volkome manier om God te leer ken en met Hom in gemeenskap te lewe, soos ons ook in ons belydenisskrifte hoor (Lees weer ’n slag die Nederlandse Geloofsbelydenis, artikel 2 tot 7 – op Internet beskikbaar).

Dit is waarom dit so belangrik is om God se Woord ernstig te neem.  Elke keer dat ons erns maak met die Bybel hoor ons iets – altans gelowiges behoort iets te hoor – iets waarvoor ander mense doof is: die stem van God.

• As jy voel dat jy in ’n doodloopstraat is met iets, luister dan na die God van die Bybel, totdat jy sy stem hoor en Hy vir jou die lewe gee.  Dit is die belofte van Psalm 19.
• As jy voel dat jy nie kan kies uit al die raad wat mense vir jou gee nie, luister dan na die God van die Bybel, totdat jy sy stem hoor, want Sy stem is betroubaar.  Dit is die getuienis van Psalm 19.
• As jy uit jou diepte voel omdat jy iets moet doen waarin jy onervare is, luister dan na die God van die Bybel, totdat jy sy stem hoor, want Hy gee wysheid vir dié wat nog onervare is.  Dit is die belofte van Psalm 19.
• As jy voel dat jy nie weet watter kant toe met een of ander ontwikkeling of onderneming nie, luister dan na die God van die Bybel, totdat jy sy stem hoor en Hy vir jou die regte koers aandui. Dit is die belofte van Psalm 19.  Dit bring blydskap.
• As jou gedagtes maal en maal en jy jou net verder en verder vasdink rondom iets, luister dan na die God van die Bybel, totdat jy sy stem hoor, en Hy sal vir jou insig gee.  Dit is die belofte van Psalm 19.

En so kan ek aangaan.  Daar is nie iets wat jy kan ervaar in hierdie lewe waarvoor God nie opgewasse is nie.  Maar, jy gaan dit nie hoor by jou vriende, of by jou terapeut, of by jou baas nie.  Jy gaan dit hoor by die God van die Bybel, die een wat nie net vir ons ’n 66 boeke nagelaat het as ’n bron van goud, wat soeter as heuning is nie, maar wat dinamies deur Sy Gees hierdie Woord in ons lewe gebruik, sodat ons daardeur die lewe kan ervaar.

En as ons dit reg gekry het dat ons ore ingestel is op God, dan volg dit amper outomaties dat ons die regte goed doen.  Dat waar word wat Dawid hier bid, dat wat ons sê en dink vir God aanneemlik is.

Dit is die mees ongelooflike reis, die reis saam met die God van die Bybel.

Appèl

Ek sluit af met twee dinge wat ek jou toewens.

Ek hoop, soos Dawid, dat jy vandag van die kerk af sal weggaan en ‘n slag weer sal toelaat dat die heerlikheid van die skepping jou in vervoering sak laat oor God, sodat jy met ‘n groter bewussyn van die heerlikheid van God kan lewe, en elke keer wat jy weer kyk na die hemel en na die son en die normale gang van die dag en die nag ervaar, jy van God bewus sou bly.  Dit is waarvoor die skepping daar is!  Dit is wat die geloofsoog raaksien.

En ek hoop, soos Dawid, dat dié Woord vir jou soos ‘n geskenk van kosbare goud sal wees, of soos druppels heuning uit ‘n heuningkoek.  Ek hoop dat die Woord jou sal inspireer, jou sal laat begeer om die Woord jou eie te maak, ‘n kosbare geskenk om te waardeer, ‘n heuningkoek om te geniet, sodat God vir jou nie net ‘n veraf en van-bo-af God sal bly nie, maar die persoonlike God, dié een wat in jou lewe deur sy Woord betrokke is.  O, ek hoop dat jy Hom sal ontmoet in die Woord en met sy Woord aan jou sy en in jou hart die pad met Hom sal stap.

Gebed

GOD STUUR ONS OM TE LEEF

Dankoffers

Heilige Nacht – Cantatore

Wiegelied vir die Jesuskind – Kerslied uit Rusland – Cantatore

Slotlied

Lied 464 – O Heer my God, as ek in eerbied wonder – en al u werke elke dag aanskou – staan

Seën

Amen

Lied 312 – Amen

 

Hier volg die hele Erediens

 

Verwelkoming

GOD NOOI ONS UIT EN ONS KOM TOT RUS

Toetrede

• Koor: “By God is ek tevrede, by Hom is daar rus” (VONKK 127)

Votum en Seëngroet

Lof

• Ps 37  (Mel. Ps 134)   v1, 2, 3 en 13 – (vers 2) Doen dit wat goed is soos dit hoort, en woon en werk net rustig voort (staan)
• Lied 334 – “God is liefde!” juig ons harte      (sit)
• Lied 329 – Want so lief het God die wêreld gehad s(sit)

Kindertyd

Aansteek van eerste Adventskers

Verduidelik aan kinders: Advent is die tyd in die jaar waarin ons ons gereed maak om weer te dink aan Jesus wat aarde toe gekom het. Hy is ons Koning en het beloof hy gaan eendag weer kom. Vandag is die eerste Sondag van Advent en ons dink daaraan dat God elke Sondag sy beloftes vervul wanneer ons in die erediens is. Jesus is deur die Gees hier teenwoordig en beloof God sal weer in heerlikheid te kom.

Daarom het ons hierdie vier weke ʼn krans in die kerk.

Daar is vier kerse op die krans wat vir ons sê dat Jesus die lig vir die wêreld is en dat ons gereed moet wees vir sy koms – hoop, vrede, vreugde en liefde. Vandag steek ons die eerste kers aan om die koms van God se lig, Jesus Christus, na die wêreld te verkondig.  Met sy koms bring Hy vir ons hoop.  Ons weet dat die lig wat Jesus bring alle donker en slegte dinge sal oorwin.

’n Kind steek die eerste kers in die krans aan.

Moedig gesinne aan om hulle eie Adventskrans by die huis te maak.

Gebed

GOD PRAAT MET ONS EN ONS LUISTER

Skriflesing

Hierdie Psalm is ’n akrostiese Psalm.  Dit beteken dat elke opeenvolgende vers met ’n opeenvolgende letter van die Hebreeuse alfabet begin.

Twee maniere van leef word in hierdie wysheidsPsalm met mekaar gekontrasteer, dié van die goddelose wat hom of haar nie aan God steur nie en dié van die gelowige wat dit wel doen – soos ons reeds in Psalm 1 gesien het.  Wysheid lê in ’n God-gesentreerde lewe.  Dwaasheid is om Hom te probeer vermy en ignoreer, en God-loos te probeer lewe.

• Lees Psalm 37

Woordverkondiging

Die bedreiging van die goddelose

Dit bly ironies dat baie mense vandag nie meer glo nie, maar tog nie geloof en gelowiges kan uitlos nie.  Baie moeite word gedoen om geloof aan te vat – die geloof wat sulke mense sê hulle nie het nie – en as oudmodies, onwetenskaplik, gevaarlik en uitgedien uit te wys.

Dit is die bedreiging van die goddelose.  Nie net dat hulle vir hulle self ’n wet raak, waarin eie belang sonder gewete nagestreef word nie, maar dat hulle God-loos probeer lewe …  En wil hê dat almal so sal leef, sonder God.

Soos in die tyd van Dawid, so is dit ook vandag.  “Die goddelose soek die ondergang van die regverdige en bedreig sy lewe.” (vers 12)  En ons moet nie die vers net verstaan as ’n fisiese bedreiging nie – Dawid skryf natuurlik veral daaroor – maar ook insien dat dit ’n bedreiging vir die gelowige se lewe saam met God is, ’n bedreiging vir die volharding in die geloof in God.

God-loses se doel is die uitwissing van geloof, in die lewe van gelowiges, op watter manier dit ook al kan gebeur.

En die ironie is groot – in hulle poging  om van God en geloof ontslae te raak, is hulle altyd maar weer besig daarmee, in opstand teen iets wat hulle sê dat hulle nie in glo nie.

Maar, die feit dat ek dit as ironies uitwys, voorkom nie dat ons geloof regtig bedreig word daardeur nie.  Dit is een van die groot versoekings vir gelowiges – veral wanneer ’n mens onder druk verkeer, en ons bv agterkom dat dit lyk asof dit goed gaan met hierdie goddeloses – om self God-loos te begin lewe, nie soseer te verval in allerlei goddelose bose dinge nie, maar om net nie meer rekening te hou met God en die lewe in geloof saam met die geloofsgemeenskap nie.

Dit is in dié situasie – die geweldige uitdaging waarvoor die goddeloses gelowiges stel –  wat die Psalm die wyse weg aandui.

Die volharding van die gelowige

En daar is vier hoofsake wat hy uitlig.

1.  Die eerste boodskap is: VOLHARD – Getrouheid kos altyd baie … maar goddeloosheid kos volgens die Psalm uiteindelik meer – “Hy sien hulle dag kom (vers 13)!  Volhard dus om die Here te dien en moenie van Sy pad afdwaal nie.

2.  Die tweede boodskap is: VERTROU – Die wyse weg is om jou werk rustig te doen – jou werk met integriteit te doen – en die Here te vertrou (vers 3-4) wat belowe dat Hy jou die begeertes van jou hart sal gee (vers 5).  Só ’n lewe sluit in om die kwaad te vermy (die weg van die goddeloses) en die goeie te doen (vers 27 en verder).

Eksterne faktore moet nie lei tot ’n versaking van die pad van die Here nie.  Eerder ’n meer nougesette fokus op die handhawing, nie net van die innerlike verbintenis aan die Here nie, maar ook van die lewenstyl wat Hy van ons vra.

Die Psalms spoor my dus aan om met integriteit en vertroue te leef – om nougeset te let op hoe ek met God in verhouding leef, en Hom te vertrou, veral waar ek swaarkry of moedeloos is.  Selfs wanneer daar twyfel is, en die donker dele van die lewe in die oë gestaar moet word, leer die Psalms my dat sin gevind word in die nabye teenwoordigheid van God.

3.  Die derde boodskap is: KOM TOT RUS – Bring jou hart tot rus voor die Here.  Die groot gevaar volgens die Psalm is die emosies wat in jou opgewek word as jy jou lewe vergelyk met dié van die goddeloses.  Daarom dat “in stilte” die Here vertrou moet word (vers7), nie kwaad en ontsteld geraak moet word nie (vers 7-8), omdat dit uiteindelik net ellende bring.

“Moet oor niks besorg wees nie, maar maak in alles julle begeertes deur gebed en smeking en met danksegging aan God bekend, en die vrede van God wat alle verstand te bowe gaan, sal oor julle harte en gedagtes die wag hou in Christus Jesus” (Fil 4:6-7).

4.  Die vierde boodskap is: GOD IS BESIG MET JOU – Die belydenis van die Psalmis is dat die Here die koers bepaal van die mens met wie se pad Hy tevrede is, en dat Hy sulke mense ondersteun (vers 23).  Dit is die Psalmis, Dawid, se persoonlike ervaring en ook sy waarneming van die ervaring van ander gelowiges.

God is besig deur Sy Woord

’n Hoogtepunt vir my in die Psalm is een van die redes wat Dawid uitspel, waarom die Here dit kan regkry om die regverdiges se pad te bepaal.  En dit is dat die openbaring van sy God in sy hart is – dit is waarom sy koers nie onseker is nie (vers 31).  Die Hebreeus lui eintlik dat die “wet van sy God in sy hart is”, dws dat dit die geskrewe Woord van God is wat ’n woonplek in sy hart gekry het, sodat dit uiteindelik sy hele lewe bepaal.  Ons kan nie genoeg beklemtoon die sentrale rol wat die Woord speel in die geestelike weerbaarheid en koersvastheid van gelowiges nie.  Die rol van die Bybel kan nie oorskat word nie!

Dit is dwaas om sonder God te probeer lewe.  Soos Elwell dit stel, dit gaan goed met iemand wat “the corrosive influence of the cynical” vermy, “taking pleasure instead in every revelation of the mind and will of God, feeding his mental life on the divine Word”.

Daarom, sê Dawid, kan God vertrou word, selfs al is daar teëstand van die goddeloses (vers 34).  Hy gee eerbares – mense wat God vertrou en volhard daarin – ’n toekoms (vers 37).

Advent – die begin van die kerkjaar

Vandag is die eerste dag van die Christelike kerkjaar.  Dit is ’n gulde geleentheid om jou geloof in God weer te bevestig.

• Om ’n adventskrans te maak wat jou elke dag kan herinner aan die wonder van wat met Kersfees herdenk gaan word.
• En om elke keer dat jy ’n kers aansteek saam met jou mense te gesels oor die betekenis daarvan.
• Om die Kersverhaal weer te lees en die betekenis daarvan saam te deurdink.
• Om kersliedere te sing en daarmee geloof nie net te bevestig nie, maar ook saam met ander daarvan te getuig.
• Om nie die vakansietyd net te gebruik om af te skakel van jou normale verpligtinge nie, of van jou normale patroon van kerkbywoning nie, maar jou juis te verdiep in die grondslae van jou geloof, en dit saam met ons almal te doen.

Gebed

GOD STUUR ONS OM TE LEEF

Dankoffers

Koor: “Ek gee aan julle ‘n nuwe gebod om soos Ek julle liefhet, mekaar lief te hê” (Johannes 13)

Slotlied

Lied  286 – Here, God  van liefde, waar ons ook mag gaan, wil ons in u skadu by U staan (staan)

Seën

Amen

Liedboek 312

Dink vandag ook besonderlik aan die Taljaards en familie wat ma Elize aan die dood afgestaan het Vrydag, kort na julle ook van julle pa afskeid moes neem.  Bid regtig dat julle God se trou en versorging in dié tyd sal ervaar.

God nooi ons uit en ons kom tot rus

Aansteek van die vierde Adventskers

Kersfees is nou baie naby. Ons is vandag by die laaste kers in die Adventskrans.

Ons steek die kers aan om die koms van die lig van God na die wêreld te verkondig. Toe Jesus as mens gebore is, het Hy God se liefde aan ons bewys. Hierdie groot liefde help ons om God lief te hê en ook ons naaste soos ons self.

Vra ’n kind om die laaste kers aan te steek.

• Lied 334 God is liefde juig ons harte – sit

Votum

Want so lief het God die wêreld gehad, dat Hy sy eniggebore Seun gegee het, sodat elkeen wat in Hom glo, nie verlore mag gaan nie, maar die ewige lewe kan hê. (Johannes 3:16 OAV)

Seëngroet

Aan almal in Somerstrand vir wie God liefhet en wat Hy geroep het om aan Hom te behoort.

Genade en vrede vir julle van God ons Vader en die Here Jesus Christus! (Romeine 1:7)

• Lied 332 God se liefde, so oneindig – staan
• Lied 329 Want so lief het God die wêreld gehad – sit

God praat met ons en ons luister

Doop

Gustav van Mariette en Etienne Erlank.

Laas was dit Oupa Willem se 60ste verjaarsdag toe julle eersteling gedoop is.  Vandag is dit Ouma Linda en Oupa Hentie se 40ste huweliksherdenking asook Aleatia se verjaarsdag!

Lied 289: 1,2

Familie-tyd

Die verhaal van A Christmas Carol van Charles Dickens is ’n heerlike stukkie vermaak en dra die boodskap van Kersfees op innemende wyse oor – en werk nogal met perspektiewe wat verband hou met die Psalm se hantering van tyd: verlede, hede en toekoms.  Kyk gerus die video in hierdie Kerstyd.

Die verhaal begin op Oukersaand in die 1840’s, presies 7 jaar na die dood van Ebenezer Scrooge se vennoot, Jacob Marley.  Scrooge is ‘n gulsige, vrekkige besigheidsman.  Van vriendelikheid, omgee, simpatie en barmhartigheid wil hy niks weet nie.  Op die spesifieke Oukersaand waarsku Marley se spook vir Scrooge dat hy sy lewe moet verander.

Deur die loop van die nag word Scrooge deur drie verskillende spoke besoek.

• Die eerste, die Spook van Kersfees in die Verlede, vat Scrooge terug na sy kinderjare.  Dit herinner die ou man aan ‘n tyd toe hy nog onskuldig was, en laat in sy gees ‘n sagter kant groei.
• Die tweede spook, Die Spook van Kersfees in die Teenswoordige Tyd, vat Scrooge na ‘n klomp verskillende plekke:  ‘n plesierige mark waar mense kos koop vir hul kers-etes, ‘n familiefees van Scrooge se armoedige sekretaris, ens.  In die proses groei daar by Scrooge ‘n sin van verantwoordelikheid vir ander mense.
• Die laaste spook, die Spook van Kersfees in die Toekoms, wys vir Scrooge watter aaklige toekoms op hom wag as hy nié reageer op wat hy gesien het nie.

Wanneer Scrooge op Kersoggend wakker word, is sy hart vol vreugde en liefde.  Hy stuur heerlike kos vir mense wat dit nodig het en spandeer die dag saam met familie.  Scrooge het verander.  Hy hanteer nou sy medemens met liefde, vriendelikheid, deernis en vrygewigheid.

Skriflesing

Psalm 89 is die laaste Psalm in die derde Psalmboek (Psalms 73-89) wat afgesluit word met 89:53 – “Aan die Here kom die lof toe vir altyd. Amen, ja, amen.”

Dit veronderstel meesal die ballingskap en val van Jerusalem – 6de eeu vC – met die vrae en dreigende wanhoop wat dit in die lewe van die volk opgeroep het.  Dit is diep en donker wroeginge oor die toekoms, waarin die voorspoed van die onregverdiges en goddeloses tot baie vrae en worstelinge aanleiding gee.  Ons vind hier dus meesal Klaagpsalms met Psalm 73 die inleiding wat die tema van twyfel eerlik op die tafel sit, weliswaar met die uiteindelike boodskap dat twyfel wel in die nabye teenwoordigheid van God tot rus kom.

Psalm 89

53 verse – ek weet dit is lank, maar die betekenis van die Psalm gaan so maklik verlore as ’n mens net ’n stukkie lees.  Ek gaan dit dus met kommentaar lees, en so ’n tydjie tussen-in gee dat jy oor die betekenis daarvan kan nadink.  Veral die selas – ruspouses in die teks – sal ons daarmee help.

’n Gedig van Etan die Esragiet

(’n Leviet uit die Merarigroep, ’n seun van Kusaja, tydgenoot van Dawid en Salomo, asook die ander Psalmdigter Asaf, bekend as ’n wyse man, sanger en koper simbaalspeler – 1 Kron 15:17).

²Ek sal altyd sing

van die Here se liefdesdade,

sy trou verkondig

aan komende geslagte.

³Ek sê: “U liefde en u trou

wankel nooit,

dit hou vir altyd stand

in hemel en op aarde.”

⁴U het gesê: “Ek het ’n verbond gesluit

met my uitverkorene,

Ek het ’n eed gesweer

vir my dienaar Dawid:

⁵Ek sal vir jou ’n nageslag verseker

vir altyd

en jou troon in elke geslag

laat standhou.”     Sela (teken dat daar ’n pouse is – tyd vir refleksie)

 

(Oor God se almag in die hemele)

⁶Die hemel loof u wondermag, Here,

die hemelinge loof u trou.

⁷Wie in die hemel kan

met die Here vergelyk word?

Wie onder die hemelwesens

is soos die Here?

⁸Hy is God, vir Hom

het die hemelse vergadering

’n heilige ontsag.

Hy is magtig, gevrees onder almal

rondom Hom.

⁹Here, almagtige God, wie is soos U?

U krag is groot, Here, u trou is oral!

 

(oor God se alomteenwoordigheid op die aarde) 

¹⁰U heers oor die onstuimige see:

as sy golwe opstaan,

laat U hulle bedaar.

¹¹U het die monster Rahab verbrysel,

hy is verslaan.

Deur u groot mag het U u vyande

uitmekaargejaag.

¹²Aan U behoort die hemel,

aan U behoort ook die aarde,

die wêreld en alles daarin.

U het alles gemaak.

¹³Die noorde en die suide,

U het dit geskep;

Tabor en Hermonberg roem u Naam.

¹⁴U het ’n magtige arm,

sterk is u hand,

kragtig u regterhand.

¹⁵U troon is gebou

op geregtigheid en reg,

liefde en trou staan in u diens.

 

(God se totale betrokkenheid by sy mense – uit die verlede tot in die hede)

¹⁶Dit gaan goed met die volk

wat kan jubel tot u eer,

wat in u lig lewe, Here.

¹⁷Hulle besing u Naam die hele dag,

hulle prys u reddingsdade;

¹⁸U is die krag waarin hulle roem.

Dit is ons sterkte: dat ons u guns geniet.

 

(God se betrokkenheid by hulle koning – in die hede)

¹⁹Ons koning behoort aan die Here,

ja, ons beskermer behoort

aan die Heilige van Israel.

²⁰U het ’n openbaring gegee,

oor u troue dienaar het U gesê:

“Ek het aan ’n held my bystand geskenk,

aan ’n dapper jong man uit die volk

’n ereplek gegee.

 

²¹Ek het Dawid as my dienaar uitgesoek,

hom met my heilige olie

tot koning gesalf.

²²My mag sal hom ondersteun,

my krag sal hom sterk maak.

²³Vyande sal hom geen leed aandoen nie,

gewetenlose mense

sal hom nie verdruk nie.

²⁴Ek sal sy teëstanders

voor hom verpletter

en dié wat hom haat, verslaan.

²⁵My trou en liefde sal by hom wees:

deur My sal hy oorwin.

²⁶Ek sal sy heerskappy uitbrei

tot oor die see,

sy gesag tot oorkant die riviere.

²⁷Hy sal My aanroep met die woorde:

‘U is my Vader,

my God, die rots wat my redding is.’

²⁸Ek stel hom eerste,

die magtigste koning op aarde.

²⁹Vir altyd handhaaf Ek my trou

teenoor hom;

my verbond met hom staan vas.

 

(God se betrokkenheid tot in die verre toekoms – wat die koms van die Messias uiteindelik sal insluit)

³⁰Ek sal vir hom altyd

nakomelinge verseker

sodat sy troon vas sal staan

so lank daar ’n hemel is.

³¹As sy nakomelinge nie handel

volgens my woord nie

en nie lewe volgens my bepalings nie,

³²as hulle my voorskrifte verontagsaam

en my gebooie nie nakom nie,

³³sal Ek hulle oor hulle oortreding straf

en hulle oor hulle sonde

met swaar slae tref.

³⁴Maar my liefde sal Ek van hom

nie terughou nie,

my trou nie verbreek nie.

³⁵Ek sal my verbond nie versaak nie,

nie een van my beloftes terugtrek nie.

³⁶Ek, die Heilige, het ’n eed afgelê,

en my woord aan Dawid

sal Ek nie verbreek nie:

³⁷daar sal altyd nakomelinge

van hom wees,

sodat sy troon so blywend soos die son

sal wees.

³⁸Soos die maan sal dit altyd daar wees.

Solank die hemel daar is,

sal dit vas bly staan.”     Sela

 

(Nou word die problematiek van die ballingskap aangespreek, en op God se toekomsbeloftes staatgemaak dat Hy sal ingryp – let op, dit word in drie dele gedoen, begin in die hede, vra uitkoms vir die toekoms, deur op God se uitkoms in die verlede voor sy aangesig te bring)

(hede)

³⁹Maar nou het U in u toorn

tog u gesalfde verstoot en verwerp.

⁴⁰U het die verbond met u dienaar

nie in ag geneem nie,

sy kroon tot in die grond vertrap.

⁴¹U het al sy stadsmure afgebreek,

sy vestings in puin gelê.

⁴²Almal wat daarlangs kom, beroof hom;

die buurvolke behandel hom

met minagting.

⁴³U het sy teëstanders laat seëvier,

al sy vyande laat juig.

⁴⁴U het hom voor die vyand laat vlug,

hy kon nie staande bly in die oorlog nie.

⁴⁵Aan sy koninklike luister

het U ’n end gemaak,

sy troon teen die grond gegooi.

⁴⁶U het sy jeugdige krag gebreek

en hom diep verneder.     Sela

 

(toekoms)

⁴⁷Sal U dan vir altyd u hulp weerhou,

Here?

Sal die vuur van u gramskap

dan bly brand?

⁴⁸Dink tog daaraan hoe kort die lewe is,

hoe min daar in die lewe is

vir al die mense wat deur U geskep is.

⁴⁹Watter mens leef daar

wat die dood nie sal sien nie,

wat homself kan red

uit die mag van die doderyk?     Sela

 

(verlede)

⁵⁰Waar is u liefde van vroeër, Here,

wat U in u trou

plegtig aan Dawid belowe het?

⁵¹Dink, Here, aan die smaad

wat my aangedoen is,

aan alles wat ek moes verduur

van baie volke.

⁵²Die mense

van wie hierdie smaad kom,

is u vyande, Here,

dit is u gesalfde vir wie hulle smaad

waar hy ook gaan.

 

(Afsluiting van die 3de Psalmboek)

⁵³Aan die Here kom die lof toe

vir altyd. Amen, ja, amen.

Woordverkonding

Die meeste mense het al massiewe foute met hul toekomsvoorspellings gemaak.  Hier is ‘n paar van die slegste toekomsvoorspellings ooit:

• “Ontdekkings het al lankal hul perk bereik, en ek sien geen vooruitsig vir verdere ontwikkelinge nie” – Julius Sextus Frontinus, Romeinse ingenieur, 100 n.C.
• “Die maagholte, die borskas en die brein sal vir altyd ontoeganklik wees vir die operasiemes van die verstandige en menslike chirurg”- John Eric Ericksen, chirurg van koningin Victoria, in 1873.
• “Wetgewing sal vereenvoudig word.  Prokureurs sal verdwyn, en hul fooie sal dramaties daal”- Joernalis Junius Henri-Browne in 1893.
• “Maak nie saak wat hy doen nie, daar sal nooit iets van hom kom nie” – ‘n Onderwyser van Albert Einstein in 1895.
• “Dit blyk dat ons die grense bereik het van wat moontlik is met rekenaartegnologie”- Rekenaarwetenskaplike John von Neuman in 1949.
• “Die Japannese maak niks wat die mense in die VSA wil hê nie” – John Foster Dulles, Secretary of State, 1954.

Laura Lee, “Forecasts That Missed by a Mile,” The Futurist

Inderdaad. ’n Mens kan die toekoms verkeerd opsom.  Jy kan die hede misverstaan, en dan foute oor die toekoms maak.  Jy kan jou ernstig misgis.

Oor die tye

Psalm 89, die gedig van Etan die Esragiet, tydgenoot van Dawid, begin in verse 1 tot 4 om op ‘n aangrypende wyse oor tyd en die onderskeiding van die tye te praat.  Hierdie vier verse bied vir ons ‘n sleutel wat die boodskap van Psalm 89 ontsluit.  Etan sing in die:

• Teenwoordige tyd: “Ek sê U liefde en u trou wankel nooit, dit hou vir altyd stand in hemel en op aarde.”” (vers 3)
• Toekomstige tyd: “Ek sal altyd sing van die Here se liefdesdade, sy trou verkondig aan komende geslagte.” (vers 2)
• Verlede tyd: “U het gesê: ‘Ek het ‘n verbond gesluit’ … ‘Ek het ‘n eed gesweer.'” (vers 4)

Hierdie verwysing na tyd is nie toevallig nie.  Die Psalm getuig oor die betekenis van God se verbond met die volk vir hul lewe reeds in die verlede, wat hulle nou ondersteun in die hede en steeds sal geld vir die toekoms.  God is nie net alomteenwoordig nie.  Hy is nie net alwetend nie.  Hy is totaal betrokke in die tyd by ons en ons lewens.  Daarop kan ons staatmaak.

Boodskap van Psalm 89

En Etan se boodskap aan ons is:

God se trou en versorging dra ons deur die lewe.

In hierdie eerste vier verse word God geprys vir Sy standvastige liefde (hesed) en Sy trou (emuna).  God se verbond met Dawid is ‘n voorbeeld van God se standvastige liefde en trou.

• Daarna roep verse 5 tot 8 die hemele op om God te prys, en
• verse 9 tot 12 besig God se heerskappy oor hemel, aarde en see.
• Verse 13 tot 18 besing God se mag, geregtigheid en reddingsdade.
• Vanaf vers 19 raak die psalm meer spesifiek.  Etan fokus op God se trou, Sy liefde en versorging wat gerig is op God se volk en die koning wat God aangewys het.
• Vanaf vers 38 verander die toonaard egter.  Die volk is in ‘n krisis.  Dit lyk asof God stil geraak het.  Die gevoel is dat God afgesien het van God se beloftes van trou aan Dawid en die volk Israel.  Daarom roep die volk uit dat God hulle moet onthou.

Historiese agtergrond

Daar is verskillende omstandighede wat die krisis in Psalm 89 kan verklaar.  Dit mag die dood van die hervormer-koning Josia verwoord, of (meer waarskynlik) die krisis van die ballingskap en die afloop daarvan.

Dink aan die ballingskap en die val van Jerusalem – 6de eeu vC – met die vrae en dreigende wanhoop wat dit in die lewe van die volk opgeroep het.  Daar was diep en donker wroeginge oor die toekoms.  Die voorspoed van die onregverdiges en goddeloses het tot baie vrae en worstelinge aanleiding gegee.

Die psalm is dus ‘n kreet aan God om uitkoms:

• “Sal U dan vir altyd u hulp weerhou, Here?  Sal die vuur van u gramskap dan bly brand?” (47)
• “Waar is u liefde van vroeër, Here, wat U in u trou plegtig aan Dawid belowe het?” (50)

Toegelaat om te worstel

Psalm 89 verteenwoordig in ’n sekere sin gevaarlike geloofstaal waarvoor baie gelowiges sal terugdeins.  Tog gaan die Bybel ons daarin voor om ons moeilike klagtes aan God te rig.  Ons kry toestemming om ons klagtes oor God aan God te rig.  Dit is hoe deurleefde en deurwinterde geloof werk.

Die uitdaging, leer die Psalm ons, is om God nie te laat los as ons kla oor die hede en met ons vrese vir die toekoms worstel nie.  Dit is wanneer ons God laat los, en vir die toekoms net op onsself vertrou, dat dinge ernstig skeef begin loop vir ons.

Psalm 89 sit dus ons twyfel eerlik op die tafel, met die uiteindelike boodskap dat twyfel wel in die nabye teenwoordigheid van God tot rus kom.

Psalm 89 se verset

Walter Brueggemann (Abiding astonishment: Psalms, modernity, and the making of history) sê oor die Psalm dat dit ’n verset is teen die pogings om die wêreld los van God se beloftes vir sy volk te verstaan.  Dit is ‘n verset teen pogings om hoop op ander plekke as by God te gaan soek, al voel dit vir jou asof die hede so swaar is dat God van jou moes vergeet het.  Psalm 89 moedig ons aan om die moeiliker pad te volg om met God te worstel, eerder as om die wêreld los van God te probeer bedink.

As jy God laat los, raak jou onderskeiding van wat aangaan, wat die tye beteken en inhou, uit pas.  As jy God laat los, is jy gewaarborg om jou toekoms voorspellings verkeerd te kry.

Psalm 89 se advies

1.  Onthou God

Psalm 89 is daarom ‘n oproep om die lewe steeds vanuit God en God se beloftes van trou te verstaan.  Hoe sleg dit ook al gaan, sê die Psalm, onthou God en onthou dat God se beloftes oor sy kinders uitgespreek is.

Hiermee wys die Psalms dat die lyding en verydeling van hierdie lewe nie ontwyk kan en selfs mag word nie.  Die Psalms nooi ons uit na ‘n “honest facing of the darkness” soos Brueggemann dit stel (The Message of the Psalms, 1984:12).  En die rede waarom ‘n mens dit kan doen, is omdat die Psalms so sterk beklemtoon dat daar Iemand is in die duisternis wat aangespreek kan word, tot Wie gebid kan word (Ps 2).  En nog dieper, dat daar Iemand in die duisternis is wat kan antwoord en dinge kan verander.  So word ons ervarings in die lewe getransformeer, nie deurdat dinge noodwendig ligter of makliker word nie, maar omdat God by ons is in die donker (Ps 23).

2.  Leef vir God

Tweedens: wie onthou, vertel ook aan die volgende geslagte van God se verbond en God se teenwoordigheid.  Wie onthou, bly leef in die bewussyn van God se teenwoordigheid, en dra hierdie werklikheid aan die toekomstige geslagte oor.

Tans besig met die voorbereiding vir die eerste kwartaal, en lees Paulus se brief aan die Filippense indringend, en is veral getref deur sy onomwonde fokus op Jesus, en Hom as gekruisigde.  Die lewe is vir my Christus, die sterwe wins.  Hy wil alles wat Hy doen, in die teenwoordigheid van Christus Jesus doen.  En bemoedig só die mense rondom hom, terwyl hy in die tronk in Rome sit, en sorg daarmee dat daar ’n volgende geslag van gelowiges sal wees.  Markus is by hom, Epafroditos is by hom, Timoteus is by hom, almal jong leiers wat die kerk in die volgende fase moet inlei, en hy doen alles wat hy kan om hulle met sy voorbeeld te motiveer en bemagtig.

3.  Bly worstel met God

Derdens: wie onthou, bly worstel met God oor die toestand van die wêreld.  Sulke gelowiges bly hoop op God en bly uitkoms afbid van God.  Sulke gelowiges bly God herinner aan God se beloftes en aan God se groot dade.  Dis geloof wat ondanks omstandighede die risiko bly loop om te glo, te vertrou, te gehoorsaam en te hoop op God.  En raak daarom ook betrokke by die veranderinge wat God ook deur ons in hierdie wêreld bring.

In Christus

Christopher Wordsworth het Psalm 89 “A Carol of Christmas” genoem.  Mens kan verstaan waarom hierdie psalm op Christus betrek word.  Jesus Christus is immers uit die nageslag van Dawid gebore, ‘n bevestiging van God se verbondstrou aan Israel.  Christus is God se “ja en amen” op al die verbondsbeloftes aan Israel en die koningshuis van Dawid.  Christus is die hoogste uitdrukking en die finale gestalte van God se koningskap in en oor die lewe van God se mense.

Hierdie tyd van die jaar word ons uitgenooi om die wêreld opnuut te leer sien in die lig van God se trou en God se koningskap.  Ons word genooi om God se verbond te onthou en vanuit God se sorg te lewe.

Deur al die eeue het God se kinders God so leer ken en so in God se wêreld geleef.  Wie vanuit die teenwoordigheid en die trou van God lewe, het ‘n toekoms.  Wysheid is om God ernstig te neem en God te gehoorsaam.

Selfs al worstel jy met tye, selfs al is die hemel met tye – so voel dit – toe bokant jou kop, is jy dan gewaarborg om God te ervaar as die Een wie se trou en versorging ons deur die lewe dra.

God stuur ons om te leef

Gebed

Dankoffer

Slotlied

Psalm 89:1

Seën

Amen

Lied 314