Preek 15 Augustus 2010: Om tot verhaal te kom in ‘n wêreld waar mense maklik uitbrand – 1 Konings 19

tot punt bereik leef voel,
depressief,
uitgebrand.

Veral in hierdie gemeenskap ons leef,
groot gevaar.
Reeds by kinders al.
Generasie-teorie: Millennium-generasie gaan vroeg uitbrand.
Boomer ouers – glo, vertel: kan alles doen.
Gevolg dat – alles doen!

Moet iets verkeerd wees met samelewing waar kinders eers 8h aand by huis kom,
dan moet begin huiswerk.
Kinders so oor-committed nie meer tyd vir kuier.
Skool aktiwiteite op Sondae reël, omdat geen ander tyd.
Spesifieke sporte juis op Sondae is,
omdat ander dae vol met ander sporte.

Groter fout,
wanneer ons begin dink dis okay,
dink dis hoe moet wees.

Dan’s dit nodig waardes fundamenteel hersien.

Want leef in samelewing waar mense –
kinders, volwassenes, afgetredenes –
maklik uitbrand.
Reeks:
Heilige Gees gebruik verhale ons leer.
Vanoggend: verhaal van Elia se “uitbranding”.

Ken Elia verhaal goed.
Skrille kontras 1 Kon 18 & 1 Kon 19:
In 18 Elia waagmoedig, uitgesproke,
oorwin in gesig van geweldige teëstand,
hoofstuk eindig:
46 maar die hand van die HERE was oor Elía,
sodat hy sy heupe omgord
en voor Agab uit geloop het in die rigting na Jísreël. (OAV)

En dan hf 19…
Elia bang,
uitgeput,
depressief,
tot op punt wat selfmoord oorweeg (sommige – probeer,
lê onder bos nie veel beskerming, geen kos, water).

Na hierdie wonderbaarlike oorwinning,
wonderlike vertoon God mag,
Agab vertel Isebel wat gebeur.
Isebel doen vreemde ding:
stuur boodskapper dreig Elia gaan doodmaak.
Snaaks. Kon mos maar weermag stuur,
net daar doodmaak.

Maar dreigement breek Elia moed heeltemal.
Elia, pas God mag gesien.
God sorg beleef het by die spruit, toe kraaie kos gebring,
in huis van weduwee,
in jare lange droogte,
vuur uit hemel,
reën…

Maar is mos maar dikwels so
dat juis na grootste suksesse
ons op kwesbaarste is.

So Elia vlug sovêr moontlik kan kom van Isebel.
Verloor alle perspektief,
kan nie meer goeie raaksien wat gebeur het,
fokus net op negatiewe.
Selfs antwoord God vraag wat daar doen,
Elia sê net hy oorgebly!
Nie waar – was nog priesters God gedien,
na gebeure op Karmel,
groot deel van volk tot bekering.
v 18: God sê:
Ek sal 7000 laat oorbly wat nie Baälbeeld aanbid het nie.
Simboliese getal: genoeg, baie.
Maar Elia kan dit nie eers meer raaksien nie.
Heeltemal in put van uitbranding,
moedeloosheid,
negatiwiteit oorgeneem.

Dink ons goed bekend Elia gevoel.
Waarop vanoggend wil fokus,
wat God doen te midde Elia uitbranding:
Eerste ding God Elia gee,
is tyd om te slaap.
Daar onder besembos,
wens doodgaan,
gee God tyd te slaap.

Twee keer,
ook nadat eerste keer kos ontvang,
los kan slaap,
genoeg slaap,
rus kry wat nodig het.

Tweede God hom gee, is engel.
Moeilik presies wat is:
woord = boodskapper = selfde woord Isebel boodskappers.
Engel van Here = God self.

Wat ook al is,
is op manier ontmoeting met God.
Wat belangrik onthou,
is wanneer hierdie ontmoeting met God het.

Elia versaak opdrag van God.
Vlug.
Vorige keer ook woestyn in,
toe op opdrag van God.
Hierdie keer letterlik God geïgnoreer,
gaan teen God wil in,
draai as’t ware rug op God.

Te midde van ongehoorsaamheid,
ongeloof,
kom God na hom en versorg hom.

Ons kan nooit so ver van God af wees,
dat God ons sal versaak nie,
dat God ons aan onsself sal oorlaat nie.

Engel gee kos en water.
In moedeloosheid en uitbrainding,
eerste ding Elia nodig,
basiese versorging:
kos en water.

Twee keer opdrag te eet en drink,
twee keer laat slaap.
Want God wat ons geskape het,
weet ook hoe broos liggame is,
dat liggame ook versorging nodig het –
rus, voedsel.

Dan gaan na berg Horeb.
Onseker God stuur,
teks sê nie –
of steeds weghardloop.

Maar wat ookal rede waarom Elia Horeb gaan,
gaan na plek bekend ontmoeting met God –
plek sentrale rol in godsdiens –
Moses wet ontvang.
So, Elia keer terug na die fondament van die geloof.
Soos om, in tye van uitbranding,
te sing:
Bring my die ou-ou tyding.
Terugkeer na die basiese van die geloof,
die eenvoudige,
eerste kennis van God.

Terwyl op berg,
dwing God Elia refleksie te doen.
Twee keer vra vraag:
Wat maak jy hier, Elia.

Dink nie Elia doen werk God van hom vra,
sukkel steeds werklikheid te sien soos wat is,
uit negatiewe put te kom,
maar vraag impliseer God wil hê Elia nadink,
reflekteer oor situasie & gevoelens daaroor.

En dan, natuurlik, op berg,
openbaar God homself aan Elia –
in die fluistering in die windstilte.
Moeilik vertaal –
in absolute stilte.

Misgis dikwels manier waarop God praat –
OT tradisie vuur, wind.
Maar hier: stilte.

Hoof manier God met ons werk,
saggies, stil-stil.
Soek God oral,
in magtige belewenisse –
terwyl God hier is,
in stilte.

Te besig in geraas te soek,
nie luister na eenvoudige ding soos Woord.

En dan,
wanneer God uiteindelik aan Elia verskyn,
gee vir Elia twee dinge:

Eerstens:
hernude roeping.
Want hoe wonderlik die ontmoeting met God op die bergtop –
of in die woestyn of waarokal –
mag wees:
profete hoor nie op die bergtop van geestelike ekstasie nie.
Hulle hoort op aarde,
besig om God se werk te doen.

So in hernude opdrag,
bevestig God teenoor Elia dat plan het,
steeds in beheer,
sy wil sal geskied.

Ook opdrag aan Elia –
God se handeling met Elia nie ter wille van Elia,
maar ter wille van werk God deur Elia wil verrig.
Saam met roeping, gee God vir Elia hulp.

Elisa salf as profeet,
werk sal voortgaan, God doel sal bereik word,
ook iemand Elia te help.
Verwysing 7000 gelowiges.
In proses Elia herinner nie alleen is,
nie alleen alles hoef te vermag –
God ook medegelowiges op pad.

Duidelik verhaal vir ons sê in wêreld mense maklik uitbrand.
Verskeie geestelike dissiplines hiermee verband hou:
stilte; retrait…
(Calhoun boek).

Fokus vanoggend op Sabbat,
geestelike dissiplines al hierdie dinge:
stilte, rus,
kan insluit.

Ongelukkig so ons Sabbat grotendeels minag.

Dink nuwe ding,
maar is nie.
Grootgeword misbruik van Sabbat,
reëls, slaap, familie.
Terwyl wan-voorstelling van Sabbat.

Jesus gesê:
Die Sabbatdag is vir die mens gemaak,
en nie die mens vir die Sabbatdag nie.
(Mark 2:27)

God vir ons ‘n dag gegee om te rus,
om tot verhaal te kom,
sodat NIE uitbrand nie.

Dag wat heilig is –
eenkant gesit,
spesiale doel,
anders as ander dae.

Ons opdrag om een maal te breek weeklikse roetine,
ritme te verander.

Dag om besig-wees,
lysies van alles doen,
e-pos
telefoon
op sy te sit.
Breuk van verwagtings
en produktiwiteit.

Dag te breek met gedagte dat iets moet bereik.
Ons so gekondisioneer dat onproduktiewe tyd vermorste tyd is.
Sabbat help met hierdie drogbeeld te breek.

Dag breek met kompetisie, behoefte nommer een te wees.

Dag breek verbruikersmentaliteit,
geld maak,
rekeninge betaal,
nog en nog goed versamel.

Dag breek met beheer,
met gedagte dat ons in beheer van lewe,
dat ons goed moet laat gebeur.

En in proses,
deur Sabbat,
vernuwe God ons,
kry ons weer krag om te doen wat God van ons vra.

Deur Sabbat,
vernuwe God ons verhoudings:
verhoudings met hom
(belangrikste: Sabbat nie familie dag – Godsdag)
tog ook familie,
vriende.

Dag vir geestelike vernuwing.
Dag tyd te spandeer geestelike dissiplines.
Hoef natuurlik nie Sondag te wees – myne Maandag –
dag uittree normale ritme produktiwiteit,
dag rus,
aan God spandeer.

Dag fisieke vernuwing:
daarom dag waar inhaal verlore slaap,
of gaan stap,
of met kinders speel.
Dink beelde Ps 23,
manier God psalmdigter vernuwe:
groen velde, water, feesmaal, olie.

Sabbat, rus in God, een maal per week.
Dis so eenvoudig.
En so teen ons kultuur.

As nodig julle herinner:
dis nie selfsugtig om Sabbat te vier.
Beteken nie is lui.
Beteken is gehoorsaam opdrag van God.
Want dis opdrag van God,
gereeld herhaal,
deur Jesus onderhou:
Sabbat heilig hou.

As dit nie genoeg rede:
Sabbat is goed vir ons!
Manier waarop self versorg,
nie uit selfsug.
Deel van rentmeesterskap,
manier waarop omsien na gawes God ons gegee,
sodat werk kan doen hy vir ons gee.

Sabbat nie teken van swakheid.
Is vir almal.
God nie net opdrag gegee rus –
God self gerus!
God nie nodig gehad,
maar gekies ritme van werk en rus in te bou in skepping.

Sabbat nie gewoon net dag af nie.
Nie dag om werkies in en om huis te doen –
dis tog nie tot verhaal kom!
Sabbat impliseer
doelbewuste rus,
gefokus op God,
gevul met net die regte hoeveelheid mense en aktiwiteite
jy nodig het jou gees te hernu.

Baie dinge Gees ons leer Elia verhaal 1 Konings 19.
Ek dink ons hier sit nodig te hoor:
ons moet rus.
Ons moet soms afskakel gewone daaglikse gejaag,
fokus op God,
toelaat hy ons bedien,
vernuwe.

Wat beteken dit vir jou?
Hoe kan prakties doen?

     

Trackback from your site.

Leave a comment

Kommentaar en navrae

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Dankie!

  • Avatar

    mariette

    |

    Môre-môre!

    Dankie Chris. Die reeks dra baie praktiese wenke oor en is verrykende luistergenot vir elkeen. Elke dag iets nuuts om na uit te sien!

    Seën daarop toegebid
    Mariette

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Nee, Elmarie, jy hoef nie. Ons kan 250 mense akkommodeer. Skryf net in by die deure. Baie welkom.

  • Avatar

    Prof Elmarie Venter

    |

    More Ds Chris. Ons is 3 wat wil bywoon. Moet ons nog bespreek? Groete
    Elmarie

  • Vreesloos 1

    |

    […] Pinkster-reeks se titel vanjaar is “Vreesloos”– oor geloof in ‘n tyd waar ons bang […]

  • 21 Mei 2020

    |

    […] Pinkster-reeks se titel vanjaar is “Vreesloos”– oor geloof in ‘n tyd waar ons bang […]

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Ons het vir baie lank ‘n versorgingskommissie gehad vir leraars en personeellede. Dit was persone in die gemeente wat gereeld op informele wyse met elkeen van ons kontak gemaak het, belanggestel het in wat in ons lewens aangaan, uitgevra het na uitdagings, en vir ons gebid het. Dit was benewens die diensverhoudingekommissie wat meer op die formele dinge gekonsentreer het. Die inperking het ‘n bietjie daaraan verander, maar dit was ‘n baie goeie informele sisteem van versorging.

  • Avatar

    Des Sampson

    |

    Goeie dag. Ek is voorsitter van die DVK op Hartenbos. Wat doen julle mbt die versorging van predikante en kantoor personeel?

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Dit was Rethie van Niekerk se preek. Sy het in die preek verwys na die Hebreeuse woorde.

    Die eerste reël (seën) het drie woorde, dan vyf woorde, dan sewe woorde.  15, 20, 25 konsonante (onthou ʾ is ook ‘n konsonant).  11, 13, 16 lettergrepe (ek het weer getel, en dit is die korrekte aantal).

    24 yĕbārekkā yĕhwâh wĕyišmĕrekā
    25 yāʾēr yĕhwâh pānāyw ʾēlêykā wîyḥunekā
    26 yiśāʾ yĕhwâh pānāyw ʾēlêykā wĕyāśēm lĕkā šālôwm

    Hoop dit maak sin.

  • Avatar

    Annemarie vn Zyl

    |

    NUM 6; GOD SE SEEN, Goeiemore
    Ek het vanoggend hierdie Bybelstudie gedoen en dit was wonderlik. Die deel DIE TEKS verstaan ek egter glad nie. ek kry die aantal woorde reg maar glad nie die konsonante en lettergrepe nie. Ek verstaan ook nie die doel van hierdie deel nie, tensy jy wil bewys dat dit menslik amper onmoontlik is om die seen so te skryf, met die spesifieke aantal konsonante en lettergrepe sonder God se ingryping.. ek sal dit waardeer as iemand die deel in kort vir my verduidelik Baie dankie Annemarie van zyl.

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Dankie Corrie! Mooi jaar vir jou.

  • Avatar

    Corrie

    |

    Ds. Chris, soos altyd ń opbeurende en positiewe bydra deur U, vir die toepassing deur die kinders van God. Selfs hulle wat Hom nog nie as hul Saligmaker en Verlosser aangeneem het nie, sal baat by diė insetsel. Ek vra dat God se seën op U sal rus.

  • Avatar

    C Joubert

    |

    Inspirerende en besielende boodskappe

  • Avatar

    Sonja Lizemore

    |

    Beste Ds Chris.
    Net n GROOT DANKIE vir die liedere. Dit is baie spesiaal.

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Hi Carol, jy is reg, dit is ‘n kosbare insig! Ek het ook onlangs gepreek oor die inwonende Christus, as jy meer wil lees. Baie seën.

  • Avatar

    Carol

    |

    Baie dankie vir die eerste keer in my lewe besef ek nou wat my probleem is. Ek het nog nie vir JESUS in my ontdek nie dis geen wonder dat my verhouding met JESUS nêrens kom nie. Geen ontmoeting geen kennis of wysheid en GEEN GROEI.

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Hi Annelize – ons hou dienste in die kerkgebou (Louis Bothasingel 177, Somerstrand) om 09:00 Sondae tegelykertyd met ons Youtube erediens ook om 09:00. Ons het ook ‘n meer informele Youtube erediens – Pulse – wat van 11:00 af op ‘n Sondag beskikbaar is. Ter wille van die personeel se verlof sal ons DV van 27 Desember tot 24 Januarie nie fisiese eredienste in die kerk hê nie, net die Youtube erediens 09:00. Dié dienste word weer hervat van 31 Januarie af sowel as moontlik ‘n aanddiens om 18:30. As jy hier is, maak ‘n afspraak dat ons jou kan verwelkom. My sel is “nul agt twee 5749191”. Groete, Chris van Wyk.