• Home

Rom 7:15-25 – Son 6 Jul 08

Inleidend 

Die gedeelte is seker een van die mees betwiste gedeeltes in die Romeine brief.  Die meeste uitleggers lees die gedeelte as ’n blik op Paulus se innerlike stryd teen die sonde.  Ben Witherington (in sy Paul’s Narrative Thought World) lees dit egter op ’n ander manier.Volgens hom tref Paulus aan die begin van hoofstuk 7 ’n kontras tussen die lewe voor Christus en die lewe in Christus, die lewe in die vlees teenoor die lewe in die Gees.  In vers 5 praat hy byvoorbeeld in die verlede tyd van Christene se vorige lewe: “Toe ons nog ‘n sondige lewensbestaan gevoer het …” en in vers 6 in die teenswoordige tyd: “Maar nou is ons vrygemaak …”  

In die verse wat ons nou gaan lees, sê Witherington, stel Paulus as illustrasie iemand in sy lewe voor Christus aan die woord, die menslike kondisie, en beskrywe die stryd wat daar in só ‘n persoon is, selfs in die goeie mense.  Die “ek” in die verse is dus soos iemand voor Christus sou leef, terwyl aan die einde van hoofstuk 7 en dan veral in hoofstuk 8 Paulus wys hoe ‘n Christen in Christus lewe, in die kragveld van die Gees. 

Romeine 8 is dus die “normale” lewe van die Christen in Christus en nie Romeine 7 nie.  Anders, sê Witherington word hoofstuk 7 te maklik ‘n verskoning vir die sonde en neem dit nie die vryspraak wat Christus gebring het ernstig genoeg nie.  Ons wat in Christus is, hoewel nie perfek of sondeloos nie, kan protesteer en breek met die sonde, omdat Christus ons vrygemaak het, en die Gees daarin vir ons bystaan.

Hoe ook al – jy kan dit ook op die tradisionele manier lees.


 

Woordverkondiging 

Daar is ’n klassieke storie wat hierdie gedeelte van Paulus volmaak vasvang.  Robert Louis Stephenson se The Strange Case of Dr. Jekyll and Mr. Hyde.

Dit gaan oor die gerespekteerde dr Jekyll wat ’n middel ontdek wat sy persoonlikheid verander en van hom ’n ander persoon maak. Deur sy uitvinding geskok en tog ook gefassineer, gee hy toe aan die versoeking om in die nag Mnr Hyde te word, wat allerlei misdade pleeg – selfs moord.

Gedurende die dag is hy die sagmoedige dr Jekyll en in die nag is hy ’n moordenaar en ’n gewelddadige skurk. 

So gaan dit ’n tyd lank aan, totdat hy een oggend wakker word en tot sy ontsteltenis bemerk dat hy mnr Hyde se hand behou het.  Eers was dit moeilik om Mnr Hyde se persoonlikheid aan te neem, maar gaandeweg was dit al moeiliker om weer terug te keer na die goedhartige dr Jekyll!

Hy het al meer besef dat hy besig was om beheer te verloor oor sy goeie self en dat die slegter self die oorhand begin kry.

Toe hy later verplig was om ’n keuse te maak, het hy besluit om eerder dr Jekyll te bly. Ongelukkig het die geneigdheid tot misdaad in hom so sterk geword dat dit by hom die oorhand gekry en hom uiteindelik vernietig het.

Toe iemand vir Stevenson vra waar hy die model vir sy hoofkarakter gekry het, het hy geantwoord: “I found it in my nature.”  Hy het eerstehands belewe wat Paulus bely: die goeie wat ek wil doen, doen ek nie, maar die slegte wat ek nie wil doen nie, dit doen ek.”( vs19)  Ek wil die goeie doen, maar al wat ek doen, is die slegte.

Soos Augustinus geskryf het:  “Wat ook al ons is, ons is nie wat ons behoort te wees nie!”

Of soos Mark Twain tong in die kies vertel: “Man was made at the end of the week, when God was tired.”

Ja maar hoe?

Hoe gemaak met die Mr/Mrs Hyde in ons lewe?

Soos ’n predikant vertel hoe hy ’n boek by ’n kennis geleen het. Terwyl hy dit gelees het, was sy belangstelling geprikkel deur die onderstreepte gedeeltes, met die letters JMH in die kantlyn geskryf. Hy het toe vir die kennis gevra wat dit beteken.  Die onderstreepte gedeeltes was dit waarmee hy saamgestem het en JMH het gestaan vir “Ja, maar hoe?”

Deur Christus ons Here

Vers 25 gee die oplossing:  Aan God die dank! Hy doen dit deur Jesus Christus ons Here.

Ons het nou al twee Sondae hierop gefokus.

Die spil waarom die boodskap van hoofstuk 6 draai, is die vryspraak van Christus.  Hy het ons vrygespreek van die mag van sonde waarvan die uiteinde, die beloning, die dood is.  Hy het ons van die mag van die sonde verlos.  Die sonde se mag oor ons is gebreek, ons is deel van ‘n nuwe gemeenskap, die gemeenskap van Christus.  Ons is gedoop in sy dood, sodat ons ook kan lewe, soos Hy, vir altyd, vir God. Vir beide die liberale Grieke en Romeine, wat sonder die wet gelewe het, en vir die konserwatiewe Jode, wat met die wet gelewe het, het daar uitkoms gekom, die vergifnis en genade van Christus.

Daarom sê Paulus moet ons rekening hou daarmee, ons moet ons gedagtes daarmee vul, ons is nou in die domein van God, waar ons vir Hom kan lewe en ons nie net die belofte van ‘n ewige lewe het nie, maar ook die bewussyn van sy nabyheid en sy sorg en sy krag.

Die eerste Ja-Maar-Hoe is dus om oor jouself te begin dink as vrygespreekte, iemand wat vry is van die sonde en wat lewend is vir God.  

Dit is waarom lofprysing en danksegging so uiters belangrik vir ‘n Christen is, want dít is die punt waar ons ons gedagtes volmaak met die wonderlike werklikheid van die vryspraak van Christus.Maar, het Paulus ons aangemoedig, ons moet in dié domein léwe.  Ons moet as’t ware as slawe van God lewe, anders bly ons slawe van die mag van die sonde, en dit nie net persoonlik nie, ook slawe van die mag van die sonde van die heersende kultuurmagte. 

En dit is die tweede Ja-Maar-Hoe, om te lewe in die kragveld van die Gees.

 


Leef in die kragveld van die Gees  

Paulus sê, reeds in hoofstuk 7:6, maar meer volledig in hoofstuk 8, dat die geheim van die lewe vir God, is deur te lewe in die kragveld van die Gees.

“Die werk van die Gees,” sê Coenie Burger, “is soos ’n kragveld. Dit is ’n dinamiese omgewing waarbinne jy bewus word van ’n ander krag as jou eie” (1999).

Een van die hindernisse vir ons om dit raak te sien, is natuurlik dat ons baie keer die Christelike lewe sien as ‘n eindpunt en nie genoeg as ‘n beginpunt nie.

Vryspraak is nie die doellyn of die wenstreep nie.  Dit is die wegspringplek.

Soos die storie wat ek van ’n gradeplegtigheid gehoor het, waar die studente hulle diplomas ontvang het van die kanselier.  Terwyl hy hulle hande geskud het, het hy met ‘n harde stem gesê:  “Veels geluk!” En dan met ’n sagter, maar ferm stem het hy vir elke gegradueerde gesê:  “Hou aan beweeg!”

Dis ook God se woorde aan ons  “Veels geluk, maar hou aan beweeg…” Die Christelike lewe is ‘n lewenstyl wat doelbewus ingeoefen moet word.

Kyk die lewe is soos gholf: hoe meer jy jou golfswaai oefen en oefen en oefen, hoe meer raak dit deel van jou “spier-geheue”, sodat jy later die golfswaai uitoefen sonder dat jy bewustelik daaroor dink.  Maar as jy ‘n slegte golfswaai het, dan raak jy beter met die slegte golfswaai, as jy ‘n goeie golfswaai het, dan raak jy al beter met die goeie golfswaai.

Ons moet ons dus inoefen om in die kragveld van die Gees te lewe – dit is die golfswaai wat ons moet inoefen!

Nog ‘n voorbeeld: in Jack London se klassieke storie, WHITE FANG, is White Fang half-hond, half-wolf. Nadat hy in die wildernis geleef het, word hy mak gemaak en leer hy om tussen mense te lewe!

White Fang was egter mal oor hoenders! Op keer het hy in ’n hoenderhok gevaar en 50 henne doodgemaak. Sy baas, Weeden Scott, het met hom geraas en hom toe weer in die hoenderhok ingeneem.

Hy het vir White Fang reg in die middel van die hoenderhok laat sit. Dit was ’n groot toets! Toe White Fang sy gunsteling kos sien, was sy natuurlike instink om te gaan vir ’n sappige hoendertjie! Maar hy was onmiddellik in sy spore gestop deur sy baas se stem!  Hulle het vir ’n tyd lank in die hoenderhok gebly. Elke keer as White Fang na ’n hoender wou hap, het sy baas se stem hom gekeer. So het hy geleer wat sy baas wou hê en so het hy geleer om hoenders te ignoreer.

Weeden Scott se pa het geredeneer dat jy nie ’n “hoender doodmaker” kan genees nie, maar Weeden het sy pa uitgedaag en so het hulle vir White Fang die hele middag in die hoenderhok toegesluit! Luister as Jack London self hierdie toneel beskryf:

“Locked in the chicken yard and there deserted by the master, White Fang lay down and went to sleep. Once he got up and walked over to the trough for a drink of water. The chickens he calmly ignored.  So far as he was concerned they did not exist. At four o’clock he executed a running jump, gained the roof of the chicken house, and leaped to the ground outside, whence he sauntered gravely to the house.” 

Toe voeg Jack London hierdie woorde by:  “He had learned the law.”

Watter wet was dit?

Die wet van gehoorsaamheid – hy het gemaak soos sy baas sê!  Weeden het hom geleer, en White Fang het hom laat leer, dit ingeoefen.

‘n Tweede hindernis is dat ons dink die werk van die Gees is altyd bonatuurlik.

Nou, dit is waar, sommige kere is die bewussyn van die Gees bonatuurlike ervarings, soos met die uitstorting van die Heilige Gees in Handelinge 2, of toe die Gees die eerste keer in Sesarea uitgestort is oor mense wat nie Jode was nie (Hand 10). Daar word gewoonlik hierna verwys as die besonderse gawes. Dit is uitsonderlike gebeure wat die Gees gee, sommige openbaar en ander privaat. Maar die Gees werk natuurlik nie net as daar ’n bonatuurlike ervaring of ekstase betrokke is nie. Die teenoorgestelde is eintlik waar wanneer ’n mens na die verhale in die Bybel kyk. Meestal is dit “gewone”, natuurlike ervarings wat mense tot die oortuiging laat kom van die werk en die bedoeling van die Gees.

Hoe werk dit dan?  Waarop moet ons fokus?

Om in die kragveld van die Gees te lewe, is om bewus te raak van hierdie “gewone” ervarings, Frederick Marais en Willem Nicol noem dit bewegings, in jou. In Staying in Touch maak ons baie van die Stop-Look-Listen metodiek gebruik.  Dit is om die afgelope 24 uur te oordink, die goeie goed, die slegte goed, en dan baie spesifiek te probeer agterkom, waar het ons God se spore in ons lewe agter gekom.

Jy fokus dus nie op goed wat jy doen nie, maar op wat die Gees doen.  En een van maniere om dit agter te kom, is om te oorweeg of daar ‘n:

 

  • beweging van eie belang na ander se belang, van selfgerigtheid na liefde vir ander was. Want, as ek agterkom dat ek in my keuses van die vorige dag geklou het aan iets waarvan ek self hou, as ek agterkom dat ek in my keuses die vorige dag eintlik op my eie wil bly, dat ek isolasie verkies, dan is dit alreeds die Gees wat dit doen. Ons gehegtheid aan onsself is immers uiters moeilik om raak te sien, soos een woestynvader gesê het, ons ekkigheid is vir onsself so sigbaar soos ’n mier op ’n swart klip teen middernag. En as jy dan op die fyn stemmetjie van jou gewete reageer wat sê: Jy stel jouself eerste, dan vorder jy. En as jy in volgende Stop-Look-Listen oefeninge agterkom, ek begin dit regkry om na ander se werklike belange beweeg, dat ek gemeenskap met ander begin bou, al voel dit pynlik om van eiebelang weg te beweeg, dan is dit ’n teken dat die Gees jou begin lei, dat jy in sy kragveld begin leef.

So is daar ander bewegings in onsself en in ons bewussyn waarop jy kan fokus:

  • Ingewikkeldheid na eenvoud – die oplossings wat ons onder die Gees se leiding kry, is dikwels eenvoudig.
  • Selfgesprek na Godsgesprek – ware Godsgesprek is wanneer ek agterkom dat ek regtig met die Here praat oor ‘n saak en regtig oop is vir sy leiding.

En so is daar ‘n hele paar ander bewegings waarop ons kan fokus om in die kragveld van die Gees te beweeg.

Slot

Ek sluit af – ons is vrygespreektes. 

Christus het daarvoor gesorg. 

Ons leef in die kragveld van die Gees. 

Ons het nodig om ons denke daarmee vol te maak, en te begin fokus op die Gees se bewegings in ons.

 

Continue Reading

Dissipelskap

Een van die baie effektiewe maniere van dissipelskap wat in die kerk voor die Reformasie ontwikkel is, is die proses van geestelike begeleiding (spiritual direction). Ongelukkig het baie van die wysheid wat sodoende deur die kerk opgedoen is, mettertyd verlore geraak. Vandag is daar weer ’n herontdekking van die waarde daarvan en word geestelike begeleiers (spiritual directors), weer oral deur kerke opgelei.

In die proses van geestelike begeleiding word daar van die veronderstelling uitgegaan dat God op pad is met elke mens. Elkeen van ons is op ’n reis, ons is nie maar net toevallig waar ons is nie. Op hierdie reis is God besig om in ons lewens te werk en vir ons duidelik te maak wat sy wil vir ons lewens is. Deur middel van geestelike begeleiding word mense dan begelei om te leer onderskei waarmee God besig is in hulle lewens. Die kuns van dissipelskap, soos ek dit sien, is dan ook niks anders as juis dit nie, om te leer onderskei waarmee God besig is in jou lewe.

Met hierdie modules van dissipelskap (laai ‘n paar sessies van die eerste module hier af om ‘n beter idee te kry), wil ons dan mense leer om hierdie kuns te ontwikkel, om te kan raaksien en onderskei waarmee God in hulle lewens besig is. Wanneer mense leer om dit te doen, begin die lewe skielik meer sin te maak en begin mense ook hulleself en hulle eie rol hier op aarde beter verstaan. Om hiertoe te kan kom, is dit natuurlik van wesenlike belang om in ‘n lewende verhouding met God die Vader te leef van dag tot dag.  ‘n Verhouding waarin en waardeur ek in toenemende mate God se Vaderliefde, sy goedheid, sy genade, sy omgee, sy versorging, sy troos, sy betrokkenheid by my lewe en sy leiding van dag tot dag leer ken en ervaar.  

Hierdie verhouding neem in aanvang wanneer ek gehoor gee aan Jesus se uitnodiging: “Volg my”. Ek word uitgenooi om, soos sy eerste dissipels, `n pad saam met Hom te stap. Sy eerste dissipels het gehoor gegee aan die roeping deur alles net so te los en Hom letterlik te volg. Gedurende hierdie tyd het hulle nie baie vir hom gedoen nie. Hulle het Hom net gevolg, oral waar Hy gegaan het. Terwyl hulle dit gedoen het, het hulle Hom dopgehou, na Hom geluister, van Hom geleer, Hom leer ken, tyd met Hom spandeer, met Hom gesels, gekyk wat Hy doen en hoe Hy dit doen. So is hulle “opgelei” om mense soos Hy te word, mense wat met dieselfde waardes en oortuigings as Hy leef. Na ongeveer drie jaar plus se opleiding, het Jesus hulle uitgestuur om uit te gaan en nou ook van ander mense dissipels te gaan maak, of ons kan ook sê om ander te gaan begelei om op dieselfde manier te leer lewe.

Ek glo van harte dat ons pad van dissipelskap vandag nog dieselfde roete volg. Wanneer ons Hom begin volg, moet ons ook net eers volg, luister, dophou, waarneem, gesels, tyd spandeer, leer en leer en nogmaals leer. Ons moet sommer net by Hom wees, Hom leer ken en bewonder, leer hoe Hy “dink”, hoe Hy mense sien, hoe Hy die wêreld sien, wat sy waardes en oortuigings is – sodat dit alles ook ons s’n kan word. Dis al manier waarop ons gaan leer onderskei waarmee God besig is, ook waarmee Hy in my eie lewe besig is. As ons dit getrou doen, sal ons ook op `n dag hoor: “soos die Vader my gestuur het, stuur ek ook nou vir jou”. Om uit te gaan en vir Hom te begin werk, voordat jy meer duidelikheid het oor wat jou eie “gestuur wees” behels, kan vir jouself baie probleme bring en selfs groot seerkry veroorsaak.

BAIE BELANGRIK.

Nie ‘n “kursus”, maar riglyne vir ‘n lewende verhouding met God, ons Vader:
Hierdie dissipelskapmateriaal is en was dus nooit bedoel om net nog ‘n kursus te wees wat ‘n mens op akademiese wyse kan deurwerk en agterna kan sê:  “Ek het so en so ‘n kursus gedoen” nie.  Dit kan net iets beteken en ’n verskil maak as ‘n mens van week tot week met die materiaal by God gaan stil word en werklik leer om te onderskei waarmee God besig is in jou lewe. Dan alleen kan jy ook leer om na die Vader te luister en te doen wat Hy van jou vra.  Die materiaal is dus so opgestel dat dit ’n definitiewe commitment vra rondom persoonlike voorbereiding. As mense “onvoorbereid” by die groepe opdaag en verwag dat iemand anders vir hulle moet lering gee, kan dit nooit werk nie. Die gedagte is juis dat almal saam kom om te deel wat hulle van God geleer het.

Wanneer die groep dan bymekaar kom om te deel, is dit ook van groot belang dat die volgende beginsels sterk onder die groeplede se aandag gebring sal word.  

  • Luister na mekaar sonder om mekaar reg te help of te probeer raadgee.
  • Elkeen moet vry voel om te deel wat op sy of haar hart is sonder vrees vir veroordeling, bevraagtekening, verwerping, of wat ook al.
  • Moenie uitvis of ander probeer uitlok om meer te deel as waarvoor hulle kans sien nie.
  • Deel net dit wat jy nou in jou verhouding met God ervaar en van Hom leer, en nie “kennis” wat jy iewers anders of in die verlede opgedoen het nie.
  • Alles wat gedeel word, is streng vertroulik en slegs vir die groep se ore bedoel.

Aanvanklik mag dit vir die groepleier nodig wees om sekere lede hieraan te herinner.  Daar is altyd mense wat nie die versoeking kan weerstaan om ander te wil onderrig, te wil reghelp of oplossing vir hulle probleme te wil aanbied nie.  Die gedagte is dat almal sal leer om van God te hoor wat vir hulle nodig is.  Dit gebeur so maklik dat God besig is om vir iemand iets te sê en dat ‘n groeplid “aangekla” voel deur dit wat die persoon deel en hom of haar dan probeer “gerus stel” om nie dinge so ernstig op te neem nie.  

Hierdie beginsels is van groot belang.  ‘n Geweldige belangrike deel van die proses van dissipelskap vind op die manier plaas.  Indien dit nie toegepas en gevolg word nie, sal mense baie gou begin sê dat hulle nie veel daaruit kry nie en dit begin sien as maar net “nog ‘n kursus”.  

Dissipelskap kan ook nooit iets wees wat mens “doen en afhandel” nie, want dit beskryf ‘n leefwyse.  Ons probeer om hier beginsels deur te gee wat mens kan aanleer en inoefen om vir die res van jou lewe daarvolgens te leef. Ons sien dit ook gebeur in baie mense se lewens. Die opmerking wat ons die meeste hoor by mense wat dit gedoen het is: “Dit het my lewe verander”.   

OORSIG OOR DIE VERSKILLENDE MODULES:

Module 1: (Modules 1 en 2 staan bekend as “Die wese van dissipelskap”) – Laai 5 sessies van die eerste module hier af.

In hierdie module begin ons om mense te leer om meer meditatief te luister na die Skrif. Hierdie is deurgaans ’n belangrike aksent in al die modules. Daarsonder is dit bykans onmoontlik om te leer onderskei waarmee God besig is. Ons gee dan ook aandag aan ’n aantal kernsake wat veral belangrik is as mens nog aan die begin van jou geestelike reis is. Ons praat nou hier van die “begin van die reis”, maar ons ervaring is dat daar baie van ons lidmate is wat al jare lank kinders van God is, maar in terme van hulle geestelike reis eintlik nog altyd aan die begin is. Die rede hiervoor is gewoonlik juis omdat die proses van dissipelskap of geestelike begeleiding tot nou toe in hulle lewens ontbreek het.

Hierdie module handel dus o.a. oor die ontslae raak van maskers in jou geestelike lewe, die hantering van seerkry gebeure uit jou verlede,  die versadiging van ons dors na geluk en vrede.

Module 2:

In hierdie module praat ons oor die vestiging van ons identiteit as kinders van die Here, asook oor die stryd tussen die vlees en die Gees. Ons gee veral ook aandag aan hoe God ons verander om al meer soos Hy te word. Wanneer mense leer om te onderskei wat God besig is om in hulle lewens te doen, vra dit gehoorsaamheid en sal dit lei tot gedragsverandering.

Modules 1 en 2 het 12 sessies elk wat binne ’n jaar afgehandel word. Maw 24 sessies vir die jaar. ’n Baie belangrike deel van die eerste jaar se program, is ’n retraite (wat oor drie dae strek) waar daar meer aandag gegee word aan die hantering van bagasie, vergifnis en emosionele en geestelike gesondheid.

Module 3: (Modules 3 en 4 staan bekend as “Die lewe van ’n dissipel.”)

Hierdie module handel baie sterk oor roeping, gehoorsaamheid, gawes en bediening. Ons hanteer dissipelskap beginsels vanuit die OT. Dit is ook bedoel om mense bloot te stel aan God se storie met die mens vanuit die OT. Daar word aangetoon hoe God van die begin af vanuit die verbond mense roep om Hom te volg as (wat later in die NT bekend geword het) dissipels. Ons fokus ook baie op Godsbeeld, wie God is, sy karakter soos Hy Homself openbaar het. Dit het ook ten doel om mense te help om die bedoeling van die Bybel beter te verstaan en dus met die regte verwagting na die Woord te kom (maw nie om wetenskaplike en historiese korrektheid in alle opsigte van die Bybel te verwag nie, maar dit te sien as die bekendmaking van God en sy wil vir ons lewe).

Module 4:

In hierdie module wil ons mense begelei om te begin onderskei waartoe God hulle roep in die praktyk van hulle lewe. As mense vir Christus doelgerig volg, sal dit altyd lei tot toerusting en verandering in jou eie lewe wat dan uitloop op bediening in die koninkryk van God. Ongelukkig verkeer baie gelowiges onder die indruk dat net geestelike leiers geroep word tot bediening. In hierdie module help ons mense om te verstaan dat ons almal geroep word om God “voltyds te volg”, ongeag van die beroep waarin ons staan. Ons moet net leer onderskei hoe en waar God ons wil gebruik in die omgewing waar Hy ons geplaas het. Die gedagte is dat elkeen wat die vier modules gedoen het, begelei sal word om tot ontdekking te kom van sy haar roeping, gawes en spesifieke bediening. Hierdie bediening hoef nie noodwendig binne die gemeente te wees nie, dit kan ook in die persoons se werksituasie wees.

Modules 3 en 4 (26 sessies), word normaalweg in ’n tweede jaar aangebied. Hierdie jaar word daar ook ’n retraite aangebied waar mense meer kans kry om te bid en stil te word rondom hulle spesifieke roeping en bediening.

Modules 5 en 6: (staan bekend as “Die hart van ’n dissipel”).

Vir diegene wat nog verder wil gaan vir ’n derde jaar en belang stel in ’n meer intieme verhouding met God, is daar dan nog twee modules wat mense wil begelei om vir hulleself `n “geestelike lewensreël” daar te stel wat hulle op die verdere reis as dissipel van Christus kan help.

In module 5 kyk ons bietjie dieper na dit wat regtig in ons harte leef en sien raak hoe bedrieglik die hart is. Dit is gewoonlik baie ontmaskerend, maar het ten doel om mense te laat besef dat die nuwe lewe in Christus nooit op jou eie en met jou eie vermoëns geleef kan word nie. Ons “bereik” nooit `n punt waar ons nou alles “onder die knie” het en op ons eie bene kan staan nie. Ons moet die waarheid dat ons sonder Christus niks kan doen nie, in die oë kyk en aanvaar dat die nuwe lewe nét genade is.

Module 6 gaan is dan baie meer daarop ingestel om mense bekend te stel van die baie ou geestelike dissiplines soos die beoefening van Christus se teenwoordigheid (Brother Lawrence) die Jesus Gebed (soos beoefen in die Ortodokse tradisie en die woestynvaders) en die Gebed van die Hart.

Dit loop ook oor ’n jaar en gaan gepaard met ’n stil retraite.

Module 7  word in die vooruitsig gestel vir 2009. Dit sal handel oor die kuns van onderskeiding. In onderskeiding gaan dit nie net daaroor dat ons na God se wil vra of soek wanneer ons groot besluite moet neem nie, maar dis `n kuns wat enige dissipel moet aanleer om van dag tot dag met onderskeiding te leef.

Die program sal dan min of meer soos volg verloop:

Jaar 1.
Januarie tot Junie – Module 1.
Julie tot Desember – Module 2.
Iewers na Module 1 kom die retraite vir die jaar.

Jaar 2.
Januarie tot Junie – Module 3.
Julie tot Desember – Module 4.
Iewers na Module 3 kom die retraite vir die jaar.

Jaar 3.
Januarie tot Junie – Module 5.
Julie tot Desember – Module 6.
Iewers tyends Module 5 kom die retraite vir die jaar.

Jaar 4.
Module 7.

RESULTAAT WAT VERWAG KAN WORD:

Ek kan maar net iets deel van dit wat onsself in ons eie gemeente ervaar het, en ook die getuienisse van ‘n paar mense insluit sodat hulleself kan sê wat dit vir hulle beteken het.  

  • In ons gemeente het ons o.a. die volgende ervaar:
  • Groter toewyding en betrokkenheid by diegene wat dit doen.
  • Betekenisvolle geestelike- en emosionele groei.
  • Toerusting van lidmate wat die spontane uitleef van hulle geloof tot gevolg het.
  • Ontwikkeling van leierskap.
  • Mense wat vanuit hulle gawes begin dien en vrywilliglik hulle dienste kom aanbied.
  • Integrering van hulle Christelike oortuigings in hulle werk en ontspanning.
  • Baie groter vreugde in die uitleef van hulle Christenskap.
  • Baie groter bewussyn van die waardes van God se koninkryk wat mense “bevry” van die sogenaamde “ratrace”.
  • Toegeruste lidmate wat weggaan van ons af en in ander gemeentes voortgaan om dissipels te maak.

Dis belangrik om te verstaan dat dit nie nodig is om aanvanklik vir mense te vra vir ’n “drie-jaar commitment” nie. Nooi hulle net uit vir die eerste jaar, maar stel dit duidelik dat dit prioriteit moet geniet binne die jaar. Hulle moet bereid wees om ander dinge af te sit ter wille daarvan, anders gaan dit nie veel help nie. As mense eers deel geword het van die proses, het hulle gewoonlik geen probleem om te commit vir die volgende twee jaar nie.

AANVULLENDE DISSIPELSKAPMATERIAAL:

Ons het ook ’n tienerdissipelskap kursus, “Volg My!”. Op die oomblik het ons al materiaal vir twee jaar, maar die gedagte is dat dit op die ou end oor vier jaar sal loop. Dit sou ook in die plek van (of aanvullend tot) die kategese gebruik kan word.

Ons is ook besig met die ontwikkeling van ’n gesinsdissipelskap program. Ons gebruik dit in ons gemeente (met sommige ouers) in die plek van kategese. Ouers doen die sessie saam met hulle laerskoolkinders by die huis. Daar word sterk gefokus op wie God is en op waardes.

Die gesin kom dan saam met 3 – 5 ander gesinne wat dit ook doen. Elke gesin deel wat hulle ontdek het. Daar is dan ook ’n kreatiewe aktiwiteit wat hulle almal (ouers en kinders saam) verder gesels oor die materiaal. Die mense wat dit doen vind dit baie verrykend en bevredigend, beide ouers en kinders is baie positief daaroor.

Vrae wat gereeld gevra word:

Kan ons op ons eie begin? (sonder iemand wat dit alreeds gedoen het).

Ja, die materiaal is so opgestel dat die deurwerk daarvan nie afhanklik is van ’n “kundige groepleier” nie. Dit gaan juis daaroor dat almal wat deel is van die groep die materiaal moet deurwerk deur te gaan stil word daarmee. Dit gaan daaroor dat elkeen vooraf by God moet uitkom en leer onderskei wat op sy hart vir jou lewe is. Wanneer die groep dan bymekaar kom, deel almal met mekaar wat hulle van God gehoor en geleer het. Die sogenaamde “leier” fasiliteer net die gesprek en moenie alleen praat nie.

Kan ons die materiaal in ons selgroepe gebruik as selmateriaal?

Eintlik is dit nie bedoel om as selmateriaal te gebruik nie. Dit vra ’n hoër vlak van verbintenis en voorbereiding. Mense is gewoond om net op te daag by ’n selbyeenkoms, want iemand anders het voorberei en sal die groep dan lei. Dis ook maklik om ’n selbyeenkoms te mis, sonder dat jy regtig “agter raak”.  Met hierdie materiaal is dit anders. Elkeen moet goed voorberei, eintlik gaan stil word by God met die materiaal en dan kom deel wat hulle gehoor en ontvang het. Die leier bied nie die sessie aan nie, maar fasiliteer net die gesprek. So, as ’n selgroep gewillig is om hierdie vlak van verbintenis met mekaar en God aan te gaan, sou hulle dit met vrug kan gebruik. Andersins, sal dit hulle dalk frustreer, want hulle sal voel daar is “te veel” om te doen. Dit sal ook glad nie werk as daar kinders deel van die sel is nie.

Moet elkeen sy/haar eie handleiding hê?

Ja beslis, dit kan nie op ’n ander manier werk nie. Dit gaan weereens daaroor dat almal met die materiaal moet gaan stil word in voorbereiding vir die sessies. Ek weet van een geval waar ’n persoon dit gebruik het as materiaal wat hy vir die groep kom aanbied het (die ander het nie boekies gehad nie). Dit het hy probeer ten spyte daarvan dat ons gesê het dat dit nie so kan werk nie. Dit het dan ook nie gewerk nie. Die mense het belangstelling verloor.
Aan die ander kant, getuig alle groepe wat dit as groepe saamdoen en self deur die materiaal werk, van groot verandering, nuwe insig en groei in hulle lewens.

Wat is die ideale grote van ’n groep?

’n Groep kan bestaan uit enigiets van 2 tot 10 mense. Dis natuurlik nie onmoontlik om meer as 10 mense in ’n groep te akkommodeer nie, maar dan is dit feitlik seker dat sekere groeplede half gaan “wegraak” in die groep. Die groepleier sal dan moet seker maak dat hy of sy belangstelling toon in al die groeplede en aan almal aandag gee. Veral teruggetrokke mense moet soms direk gevra word oor hulle ervaring of siening van sake, anders sal hulle dit nie in ’n groot groep gee nie.

Is dit raadsaam om gemengde groepe (mans en vrouens) te hê?

My ervaring is wel dat dit beter is om gemengde as aparte groepe te hê. Veral as dit kom by getroude paartjies, is dit baie sinvol dat drie tot vyf paartjies dit saam doen. Mans is dikwels meer terughoudend by emosionele of geestelike sake. Die vrouens se groter openheid help dan baie om die groep se gesprek te stimuleer.

Aan die ander kant is dit tog nie raadsaam om paartjies wat huweliksprobleme het in dieselfde groep te plaas nie. Hulle is dan te veel bewus van mekaar en lees net raak wat hulle maat veronderstel is om te hoor.

Hoeveel tyd gaan dit van ons vra?

Dit kan ook net werk as almal wat deel is van die proses bereid is om ’n hoë vlak van commitment te maak. Dit werk nie soos ’n selgroep waar mense sommer maar na willekeur kan wegbly as hulle die aand nie lus is om te gaan nie. Die sessies bou op mekaar en dis belangrik om so ver moontlik elke sessie by te woon.
Met so ’n commitment vra dit die volgende aan tyd. Aanvanklik een uur per week vir voorbereiding. Vanaf sessie 4 gaan dit ongeveer twee uur per week vir voorbereiding vra. Dit kan egter as deel van jou stiltetyd gedoen word, want dit is eintlik stiltetyd materiaal.  Dan vra dit ook ten minste een-en-’n-half uur per week vir die groepsessie. Daar is 12 Sessies in elke module en daar is vier modules. Elke groep kan self besluit teen watter pas hulle deur die materiaal wil werk. Onsself doen gewoonlik twee modules per jaar. Ons sprei dan die 24 sessies oor die jaar uit.

Is dit raadsaam om twee tot drie weke by een sessie stil te staan?

Dit kan soms gedoen word, as die groep van oortuiging is dat hulle nog nie werklik alles goed deurgetrap het nie. Ek sou egter sê dat dit beter is om te probeer hou by een week per sessie. Onthou, die materiaal word nie in die groepsessie vir die eerste keer “deurgewerk en behandel” nie. Wanneer mense by die groep kom, het hulle alreeds die materiaal deeglik deurgegaan. Dit is nou die geleentheid om te deel wat julle ontdek het. Daarom beteken dit nie dat die sessie nie klaar is, as julle nie oor alles in die sessie gesels nie. Almal het dit mos klaar deurgewerk. Die belangrike is eerder om seker te maak dat julle oor die dinge gesels wat julle regtig tydens die voorbereiding aangespreek het.  Op die wyse val die groep nie vas nie, maar beweeg aan. Sommige mense raak gefrustreerd as daar te lank stilgestaan word by elke sessie en daar die gevoel is dat die groep nie regtig vorder nie.
Dit is eerder meer voordelig om die materiaal later vir ’n tweede keer deur te gaan (nadat al die modules deurgewerk is).

Wat daarvan as daar groeplede is wat vanweë hulle werk nie al die sessies kan bywoon nie?

Dit gebeur gereeld dat daar mense is wie se werk hulle wegneem uit die dorp of stad. In sulke gevalle, laat ons dit wel toe dat hulle deel van ’n groep word, eerder as om dit glad nie te doen nie. Dit gaan net baie toewyding van die persone vra om seker te maak dat hulle bybly deur alle sessies deeglik deur te werk, ook die waarvan hulle nie die groepsessie kan bywoon nie. As hulle dus werklik die beginsels toepas waaroor dit gaan, kan hulle nog altyd deel in die pad van dissipelskap.

Hoe belangrik is die retraites as deel van die dissipelskap program?

Ek dink dit is van wesenlike belang. Daar is mense wat ongelukkig vanweë omstandighede nie die retraites kan bywoon nie. Hulle getuig ook van groei en groot verandering in hulle lewe. Maar almal wat wel die retraite bygewoon het, sê net onomwonde dat dit nie dieselfde kan wees daarsonder nie. Die punt is net dat ons daar die geleentheid gee om regtig met belangrike sake te gaan stil word voor God waarvoor geen mens net so in die gewone loop van die lewe die tyd kry nie. Ek self vind dit moeilik om te glo en te verstaan dat mense sê dat hulle dit nie kan inpas nie. Ek dink dit is ’n leuen van Satan wat hulle weghou van dit wat God vir hulle wil gee.
Niemand van ons word weggehou van ons vakansies of lang naweke as ons besluit om iewers heen te gaan nie. Ons ontsien ook nie die kostes daaraan verbonde nie, want ons glo dat ons dit nodig het. Nou, net so wil ek sê dat hierdie een lang naweek in jou lewe (waarvoor jy waarskynlik een dag verlof moet insit), so ’n groot invloed kan uitoefen op die res van jou lewe, dat die waarde daarvan nie in geld bereken kan word nie. Doen dus gerus moeite om by ’n retraite uit te kom. As die groep waarvan jy deel is, nie ’n retraite reël nie, kontak my en vind uit wanneer ons retraites aanbied en probeer by een van hulle inskakel. Jy sal nooit spyt wees nie.

Wat doen die groep as hulle klaar is met al ses modules?

Die gedagte is dat mense met die verloop van die proses by God self duidelikheid sal kry oor wat die volgende stap is. Dissipelskap is ’n lewenswyse waar ons leer om by God antwoorde op ons vrae te kry. So indien mense se verhouding met God groei soos dit kan, behoort hulle teen daardie tyd te kan onderskei wat die volgende stap is. Dit kan moontlik wees as die leier van ’n nuwe dissipelskapgroep. Dit kan ook wees dat God uitwys dat die persoon een of ander bediening in die gemeente moet begin, of by betrokke moet raak. Die groep sou ook kon aangaan om as selgroep te funksioneer (as almal dit so verkies), of hulle kan by ander selgroepe inskakel.

My ervaring is dat die mense wat die meeste baat vind by die hele proses, is juis die wat die pad verder loop met ander mense en dit dan vir ’n tweede keer saam met die nuwe groep doen. Hierdie mense getuig altyd met groot verbasing van hoeveel hulle die tweede keer ontdek en raaksien wat hulle die eerste keer heeltemal gemis het. Die rede daarvoor is eintlik logies. Wanneer mens dit die eerste keer deurgaan, het jy dikwels nog soveel vrae en seer, dat jy nog nie oop of gereed is om sekere goed raak te sien of in te neem nie. Wanneer daar eers ’n groot klomp genesing plaasgevind het, is mens baie meer oop om nuwe opwindende waarhede te ontdek!

Watter resultate kan ons in die gemeente verwag?

Hierdie is alles behalwe nog ’n kitsoplossing vir ’n klompie probleme in ’n gemeente. Dit is ’n langtermyn proses van dissipelskap (of navolging van Christus). Daarom werk dit oor tyd heen deur in mens se lewens en die gemeente. Mens sien wel gewoonlik dadelik “resultate” en verandering by die mense wat besig is om die pad te loop. Mense begin spontaan te praat oor dit wat hulle van die Here leer, teenoor vriende en by die werk. Gewoonlik word ’n redelike persentasie van die mense wat deur die proses gaan, sterk leiers in die gemeente wat self baie inisiatief begin neem.

Daar is egter ook, soos met enige ander proses, gewoonlik ’n paar wat “uitval” of nie kans sien om aan te gaan nie. So was dit immers ook met diegene wat Jesus geroep het om Hom te volg.

In ons eie gemeente is ons nou (2008) ongeveer 14 jaar lank besig met die proses. Die gevolg is dat ons baie meer goed toegeruste leiers het; ons kleingroepe het baie gegroei (terwyl dit voorheen maar konstant gebly het), sonder dat ons spesiaal daaraan aandag gegee (maw dit is as uitvloei van die dissipelskap proses). Ons het ’n baie groot groep baie toegewyde jongmense (omdat ons die program ook vir studente aanbied). Verskeie lidmate wat totaal onbetrokke was, is nou van ons staatmakers in die gemeente. Sommige lidmate het nuwe bedieninge begin met baie groot vrug. Ons jong werkende lidmate (wat die proses deurloop het), se dankoffers wys dat hulle dankbaar is vir dit wat God in hulle lewens gedoen het. Van ons lidmate wat dit gedoen het en hiervandaan weggaan, kom in ander gemeentes en raak betrokke. Baie dikwels as leiers van dissipelskapgroepe. Op die manier is daar al in ’n hele klomp gemeentes begin met die dissipelskapproses.

Een van die verblydendste aspekte vir my, is dat baie van die mense begin verstaan wat dit beteken om as geroepene in die wêreld te leef, daar waar hulle elke dag werk. Hulle word dan daar getuies van dit wat God besig is om in hulle eie lewens te doen, van dit wat hulle “sien en hoor”. Hierdie getuienis is spontaan en eg en daarom raak dit ander se lewens aan.

Ek is egter oortuig daarvan dat baie min hiervan sou gebeur het as ons dit net vir ’n jaar of twee gedoen het en dan weer “iets anders” gesoek het wat moontlik ’n “kitsoplossing” kan wees vir ons “probleme”.  

Gebedskaarte

Ons vra gewoonlik vir elke persoon wat deel word van die proses om vir twee of drie ander mense te begin bid. Mense vir wie hulle graag aan die proses sal wil bekend stel as hulle self daarmee klaar is, of deur dit self saam met hulle te doen, of deur dalk vir ’n familielid of vriend die eerste twee modules as geskenk te gee. Op die manier leer die dissipels dat hulle ook van ander dissipels moet maak.

BESTELLINGS:

Handleidings kan direk by die skrywer (Deon Loots) bestel word. Daar is ook `n kort handleiding vir groepleiers (R5.00 per kopie), wat aan die groepleier redelike breedvoerige riglyne gee oor die fasilitering van die proses. Die kostes is op die stadium R35.00 per module. Posgeld werk uit op plus minus R3.00 per module.  

Continue Reading

Biddend luister

BIDDEND LUISTER

As jy onderneem om elke week ‘n uur opsy te sit om vir ons gemeente te bid en graag die gebedsriglyne wil ontvang, kontak ds Rethie by rethie[by]global.co.za vir Biddend Luister, of gee jou naam in by Liésl by die kerkkantoor of laai dit hier af.

Continue Reading

Rom 6:12-23 – Son 29 Jun 08

Die tweede deel van Romeine 6 roep ons as gelowiges op om God te dien met alles wat ons is en het.  Doen wat God wil (en nie wat die sonde wil nie).

Paulus gebruik 3 teenstellings in hierdie teksgedeelte om sy punt te maak:

·         Sonde versus God: Sonde is die mag wat teenoor God staan en is nie net persoonlik nie, maar ook die mag van die lewenswyse van jou kultuurgemeenskap.

·         Slawerny versus vryheid: Ons almal is óf slawe van die sonde en in gewaande vryheid van God óf slawe van God en vry van die sonde.

·         Beloning versus geskenk: Die sonde gee die beloning van die ewige dood, maar God gee vir sy mense die geskenk van die ewige lewe.

Sonde versus God

Soos ons verlede week in Romeine 6:1-11 gesien het, sonde is ‘n mag wat teenoor die mag van God staan.  En dit is nie net ‘n persoonlike morele begrip, jy mag nie dit nie, of jy mag nie dat nie.  Dit is ook veral ‘n kultuur begrip.  Sonde is die manier van leef van die heersende kulture van jou tyd:

·         Vir die liberale Grieke en Romeine was dit in Paulus se tyd om sonder reëls en wette te lewe: goddeloos (asof God nie bestaan nie) en onsedelik (asof God se wil geen rol in jou manier van lewe speel nie).

·         Vir die konserwatiewe Jode was dit in Paulus se tyd om met reëls en wette te lewe: maar dit was eie geregtig (hulle het gedink hulle kan God se guns daardeur verdien) en baie eksklusief (hulle het gedink hulle is beter as die heidene en wou nie met hulle assosieer nie).

Om vry te kom van hierdie mag van sonde, het God sy genade in die geboorte, dood en opstanding van Jesus Christus gegee, sodat beide die liberales as die konserwatiewes, beide die Grieke en Romeine as die Jode, die vryspraak van vergifnis van sonde binne ‘n geloofsverhouding met Jesus kan kry.  Daarmee het Hy gelowiges uit die domein van die sonde na die domein van God verlos, vanuit die heerskappy van die sondige wil van die heersende kultuur na die heerskappy van sy wil in die gemeenskap van gelowiges.  En waar die sondige lewenstyl van die Grieks-Romeinse kultuur die botoon in hulle lewens gevoer het, het nou die lewenstyl van gehoorsaamheid aan God in sy gemeente die botoon in hulle lewens gevoer.

En ons sal goed doen om ons eie lewens te ondersoek watter domein in ons lewens tans die botoon voer.  Is dit die domein van die sonde of die domein van God?:  Vra jouself af:

·         Lewe jy asof God nie bestaan nie (soos praktiese ateïste) of vertrou jy Hom met jou hele lewe binne die gemeenskap van gelowiges?

·         Lewe jy onsedelik (soos praktiese hedoniste, d.w.s. jy hanteer seks nie volgens God se wil nie, maar volgens jou eie behoefte – en dink ‘n bietjie na oor die impak wat TV en flieks op ons manier van dink het) of lewe jy met die oog op die belang van jou maat en van die gemeente?

·         Lewe jy eie geregtig (dink jy dat jy God se guns verdien omdat jy dink dat jy beter is as ander, soos die Fariseër eenmaal oor die tollenaar gedink het) of lewe jy afhanklik van God se genade, sonder vooroordeel en veroordeling saam met dié wat jou broers en susters in geloof is?

·         Lewe jy uitsluitend (jy besluit wie in is en wie uit is op grond van jou eie maatstaf, hetsy taal, of kleur, of intelligensie, of vermoëns of besittings) of lewe jy met die vraag: vir wie kan ek ‘n naaste wees sonder dat kultuur oorwegings jou liefde bepaal?

Ons moet telkens onthou, herinner Paulus ons, God het ons vrygemaak van die domein van die sonde sodat ons in sy domein, die domein van sy heerskappy in gemeente en gemeenskap, kan lewe.

 


Slawerny versus Vryheid

Want sien, ‘n mens leef altyd in ‘n verhouding van slawerny aan óf vryheid van dié magte: jy is óf ‘n slaaf van die sonde óf jy is ‘n slaaf van God – jy is óf vry van die mag van God óf jy is vry van die mag van die sonde.

Dink maar net ‘n bietjie aan hoe die lewe werk:

·         Om ‘n professionele musikant te word, ‘n konsert pianis, vat ‘n 8 uur ‘n dag fokus van baie kleins af.  Ek onthou hoe skrikwekkend die fliek Shine vir my was. Dit is die verhaal van David Helfgott, ‘n bekende pianis, en hoewel daar baie kritici is wat sê dat die fliek nie regtig ‘n ware weergawe van die werklikheid was nie, bly die uitmergelende oefensessies my by, die absolute fokus om Rachmaninoff foutloos, nie net te speel nie, maar ook te vertolk. Totale fokus!

·         Om ‘n Springbok rugbyspeler te word, vat ‘n commitment wat die meeste van ons nie voor kans sien nie – dit is pyn en sweet en koue en nogmaals pyn van baie vroeg af in jou lewe.  Al baie keer na Hannes Marais geluister oor die opofferings wat hy moes deurmaak: die op en af hardloop van die koppie (lyk vir my meer soos ‘n berg!) in Spreeukloof; die skrum wat op ‘n keer letterlik sy enkel afgedraai het, toe sy studs vasgesteek het in die gras en die skrum gedraai het; sy oog wat uitgepluk is toe hy vir ‘n drie oorgeduik het, en hy moes kies, die oog of die drie.   Totale fokus!

·         Om ‘n graad te kry, veral as jy dit nagraads wil doen, vat ure se sit en lees en dink en worstel en uiteindelik skryf oor ‘n baie lang tyd.  Ek onthou self die lang ure vroeg oggend om my D klaar te skryf – my hele slaappatroon het geskuif as gevolg daarvan.  Totale fokus!

En jy word eintlik ‘n slaaf van dit waarop jy fokus: darem meesal uit vrye keuse.  Dit kan natuurlik ook in ‘n verslaafdheid verander, jy kan nie meer balans handhaaf met ander prioriteite in jou lewe nie, en begin ander dinge afskeep.  Maar die verslaafdheid bevestig eintlik maar net nog sterker die punt: jy is altyd ‘n slaaf van iets: jy is verbind aan jou musiek en daarom vry van iets soos lees; jy is verbind aan studie en daarom vry van iets soos TV kyk; jy is verbind aan ‘n sport en daarom vry van iets soos vrye tyd.

En dít is ook hoe die Christelike lewe werk.  Dit neem ook ‘n totale fokus!  En met reg ook – want jy is óf ‘n slaaf van die domein van die sonde, ‘n slaaf van al die oorwegings en oortuigings en lewenstyl van die gemeenskappe waarin ons lewe, en die voorkeure en behoeftes van jou eie hart en lewe, óf jy is ‘n slaaf van die domein van God, ‘n slaaf van al die oorwegings en oortuigings en lewenstyl van die geloofsgemeenskap, en die voorkeure en behoeftes van God vir jou en die gemeente se lewe.

En daar is nie middelgrond nie … en jy kan nie neutraal bly nie … want ‘n keuse vir middelgrond of vir neutraliteit diskwalifiseer jou vir God se domein, en jy bly ‘n gevange van die sonde, beide op persoonlike vlak as op gemeenskapsvlak.

Dit sal goed wees as ons goed hieroor nadink – wat is die gehalte van die commitment wat ons aan God en sy gemeente het?  Wat sou ander sê van my commitment – sou hulle my lewe beskrywe as dat ek ‘n slaaf van God is … of nie juis nie …?

 


Beloning versus Geskenk

Paulus sluit af met ‘n laaste teenstelling, die teenstelling tussen die beloning wat sonde gee, die dood, en die geskenk wat God gee, die ewige lewe. 

Die sonde hét ‘n beloning: as jy lewe volgens die lewenstyl van die heersende kultuur, het jy die voordele daarvan, maar waarvan die einde, die beloning, die dood is. 

God beloon egter nie op dieselfde manier nie.  Om die waarheid te sê, daar is baie keer lyding en ontbering wat verbind is aan gehoorsaamheid en getrouheid aan die Here. 

Wat doen God dan?  Hy gee die geskenk van die ewige lewe. 

Teenoor die korttermyn voordele en uiteindelike negatiewe beloning van die sonde staan die korttermyn uitdagings en die uiteindelike positiewe geskenk van die ewige lewe vir ‘n lewe wat in gehoorsaamheid aan God geleef is.

En laat ons nie swig voor die beswaar van die heersende kultuur nie, wat sê die ewige lewe is ‘n “Pie in the sky when you die, bye and bye.” 

Daar is iets in die vooruitsig van die ewige lewe wat ‘n hoop en volharding gee wat alle verstand te bowe gaan.  En dit is reg deur die eeue so.  Dit is insiggewend om te lees oor die eerste Christene dat hulle nie soseer verkwalik is vir hulle leerstellings nie, maar vir hulle halstarrigheid! 

·         Jy sien dit al in Petrus en Johannes voor die Joodse Raad: “Julle moet maar self besluit wat voor God reg is: om aan júlle gehoorsaam te wees of aan God. Wat ons betref, dit is onmoontlik om nie te praat oor wat ons gesien en gehoor het nie.” (Hand 4:19-20). 

·         En jy sien dit in Stefanus wat nie stilgebly het in die aangesig van die veroordeling en uiteindelike steniging deur die Joodse Raad nie.  Toe die Jode nie sy wysheid kon troef nie, die wysheid wat die Gees hom gegee het in die situasie nie, en die pragtige uitleg wat hy van die Skrif gegee het nie, en selfs hulle woede en gekners op hulle tande hom nie van stryk kon bring nie, het die Joodse Raad hulle ore toegedruk en hom doodgegooi om hom stil te maak (Hand 7).

·         En in Paulus in die tronk by Philippi, wat die Romeinse polisie en stadsbestuur dwing om hom self los te laat na hulle hom teen hulle eie reëls in gevange laat neem , geslaan en in die tronk gesit het: ”Maar Paulus sê vir die polisie: “Ons is sonder verhoor in die openbaar geslaan en in die tronk gestop, ons wat Romeinse burgers is. En nou wil hulle ons stilletjies hier wegkry. O nee! Laat hulle self kom en ons uitlei.” (Hand 16:37)

Daarmee het hulle ‘n voorbeeld gestel vir Christene van alle tye: om te volhard in gehoorsaamheid aan Christus, maak nie saak wat oor jou pad kom nie.

Geen wonder dat Plinius, goewerneur in Bithinië in Klein-Asië, vandag Turkye, wat die gewoonte gehad het om ‘n Christen 3 keer geleentheid te gee om Christus vaarwel te roep, voordat hy so iemand vonnis en straf, skryf aan keiser Trajanus dat hy net nie die Christene se halstarrigheid (obstinacy) kan verstaan nie, want hulle wil nie sy toeskietlikheid aanvaar nie. 

Trajanus, wat eintlik ‘n goeie keiser was, maak dan ‘n reëling wat vir ‘n paar eeue gegeld het, dat die Christene nie voor die voet vervolg moet word nie, maar net as iemand hulle aankla, ongelukkig ‘n maatreël wat baie keer deur bure misbruik is! Maar telkens dat ‘n Christen voor dié keuse gestel is, om Jesus te verloën om straf vry te spring, het hulle geweier. 

Terloops, daar is ‘n pragtige font Trajan wat ontwerp is om van die inskripsies uit sy tyd te moderniseer, wat pragtig is: trajan PRO (Ek het dit gekies vir my PowerPoint om daardie rede!  Dit is in hoofletters, want sy inskripsies was net in hoofletters!)

Daarom lees ons telkens van ons Christen voorvaders dat hulle halsstarrig was, onwrikbaar in hulle geloof, selfs al moes hulle met hulle lewens boet vir hulle getrouheid aan Jesus Christus:

·         Ons lees van Ignatius van Antiochië, genoem “die draer van God” na aanleiding van ‘n legende dat hy die seuntjie was wat Jesus een keer in die midde van die dissipels geplaas het om vir hulle van nederigheid in die koninkryk te leer, wat skryf in 107 n.C. aan sy volgelinge wat hom wou kom bevry nadat hy ter dood veroordeel is: “If you remain silent about me (d.w.s. as julle niks doen om my te bevry nie), I shall become a word of God.  But if you allow yourselves to be swayed by the love in which you hold my flesh, I shall again be no more than a human voice.”

·         En sy jonger vriend Polycarpus verklaar in die jaar 155 n.C. aan ‘n regter wat dreig om hom lewendig te laat verbrand: “For 86 years I have served him, and he has done met no evil.  How could I curse my king, who saved me?” En dan bid hy hardop: “Lord Sovereign God … I thank you that you have deemed me worthy of this moment, so that, jointly with your martyrs, I may share in the cup of Christ … For this … I bless and glorify you.  Amen.”

En die deel in die voorbeeld van Christus, veral in die eenwording met sy dood, maar ook in die heerlike vooruitsig dat hulle daarmee dan ook sal deel in sy lewe, die ewige lewe, soos Paulus ook hier skrywe in 6:8, was die motivering vir hulle halstarrigheid.

Slot

Ek sluit af:

·         God het ons uit die sonde verlos om onder sy heerskappy te lewe. 

·         Ons moet dit met alles in ons doen binne die gemeenskap van die gelowiges.

·         Ons moet dit tot die einde toe doen, selfs al bars die bottel.

 

Chris van Wyk 
Continue Reading

Rom 6:1-11 – Son 22 Jun 08

Ek worstel al twee weke met dié teks – en maak geen fout nie, dit raak nie sommer ‘n makliker teks met die eerste en tweede en selfs derde lees daarvan nie! 
Hoofstuk 6  vorm deel van die leerstellige deel van Romeine 1-11, ‘n noodsaaklike begronding van die meer praktiese deel van die brief aan die Romeine wat in hoofstuk 12 begin en afsluit in hoofstuk 16.  En dit is ook ‘n belangrike deel van die enger konteks van hoofstuk 5-8, waar dit oor ‘n beskrywing van die nuwe lewe in Christus gaan.
En die rede waarom dit so moeilik is, is aan die een kant te wyte aan die wyse waarop Paulus sy argument voer.  Dit is net nie maklik toeganklik nie, nie in terme van taalgebruik nie en nie in terme van die argumentasie self nie. 
Maar aan die ander kant is dit ook te wyte aan ons gebrek aan begrip van wat hy met sonde bedoel – ons het ‘n ongelooflike private, persoonlike verstaan daarvan, terwyl Paulus eintlik heel anders daaroor praat.
Wat baie help, het ek gevind, is dat ‘n mens eintlik die hele brief van Romeine moet lees, en herlees, en dan telkens die hele boek in gedagte moet hou, om die boodskap van hoofstuk 6 te kan verstaan. 
Maar wat my nog meer gehelp het, was om ietsie te lees oor die gemeente van Rome in die baie besondere standaardwerk van Justo González, The Story of Christianity, wat die verhaal van die impak van Christus die afgelope twee millennia in die wêreld vertel.  Want dít het my gehelp om beter te verstaan wat Paulus hier bedoel met sonde, en hoe ‘n mens sy boodskap op jouself van toepassing kan maak.
Daarom wil ek ‘n paar perspektiewe gee uit die geskiedenis van die Christendom (Christianity en nie die Engelse Christendom nie), sowel as uit die res van die boek van Romeine, wat vir ons kan help om die boodskap van hoofstuk 6 te kan verstaan en vir onsself toe te eien. 
En onthou, God is besig om met ons te praat deur die gedeelte en deur die prediking – luister dus met die oog daarop om God te hoor (en nie vir my nie!).

 


Die eerste perspektief

Die gemeente in Rome het uit gelowiges van verskillende kulture bestaan.

Daar was Jode wat tot geloof gekom het, Paulus se volksgenote, heel moontlik die eerste gelowiges van die gemeente.  Dit was die strategie van daardie tyd – omdat Jode reeds van die 8ste eeu v C oor die wêreld versprei is.  Met die verskillende wegvoerings in ballingskap, was daar oral Joodse gemeenskappe in die stede, die Joodse Diaspora/Verstrooiing, en was hulle ook die eerste mense met wie die Christene die evangelie gedeel het.  Só het Stefanus en Philippus en Petrus en Paulus gewerk soos ons in Handelinge lees.  Paulus het wel op ‘n stadium van dié strategie afstand gedoen, toe hy te veel teenstand uit Joodse geledere gekry het, maar dit was nog steeds die vernaamste manier waarop die evangelie aanvanklik versprei het.  En dit is dié gelowiges, voorheen Jode, wat die eerste lidmate van die gemeente in Rome was.Maar daar was ook Grieke wat tot geloof gekom het.  Dit sien ‘n mens uit die lys van name aan die einde van die boek, hoofstuk 16, mense aan wie Paulus allerlei opdragte gee.  Die voertaal van die gemeente was in elk geval heel waarskynlik Grieks, en dit om twee redes: 1) dit was die wêreldtaal van daardie tyd, een van die voorsienings van die Here dat die evangelie in die volheid van tyd vinnig en met groot effektiwiteit kon versprei en 2) die Jode van die Diaspora het nie meer as ‘n groep Hebreeus geken nie, net die rabbis kon dit werklik nog lees, en die Ou Testament is in Grieks vertaal om dié rede, genoem die Septuaginta (Die Septuaginta word ook die LXX genoem, dit is die Romeinse getal 70 – die legende is dat 70 rabbis die OT vertaal het en toe hulle die vertalings vergelyk was dit woord vir woord dieselfde!).  Dit is waarom die brief aan die Romeine dan ook in Grieks geskrywe is, sodat almal dit kon verstaan.  Daar was dus ook Grieke in die gemeente van Rome.En dan was daar ook Romeine wat tot geloof gekom het, Italianers, mense wat selfs moontlik bande met Kornelius kon hê, wat in Sesarea saam met lede van sy regiment tot bekering gekom het onder die bediening van Petrus.  En hulle was ‘n belangrike deel van die gemeente.  Die waarde wat die Romeine tot die gemeente toegevoeg het, was dat hulle deel van die heersende politieke mag was, wat die gemeente kon laat deel in die stabiliteit wat die Romeinse ryk gegee het aan die wêreld van daardie tyd, die deel wat reg rondom om die Middellandse See geleë was.  Met die uitstekende pad netwerk wat deur die Romeine in die hele gebied gevestig is en ook beveilig is – die Italianers was maar altyd lief vir paaie bou, gaan kyk maar na Bainskloof in die Kaap – kon die evangelie ook baie meer effektief versprei word.  Dink maar net aan Paulus en ander se sendingreise.

 


Die tweede perspektief

Die gemeente moes dus keuses oor ‘n paar sleutel kwessies maak.

Taal was ‘n kwessie: hulle het Grieks gekies, en nie Hebreeus nie, later Latyns, en nog later Italiaans soos die samestelling van die gemeente verander het met die eeue.  Laat ‘n mens anders dink oor die taal wat in ‘n gemeente gebruik word, en ook anders dink oor waar God aan die werk is wanneer een taal bo ander tale verhef word in die gemeenskap – in die Nuwe Testament was Grieks verhef bo alles … en dit het die evangelie gebaat!Inklusiwiteit was ‘n ander kwessie: Paulus praat baie direk oor die insluiting van Febe van Kenchreë, die hawestad  in Griekeland (ontvang haar soos dit mense wat in die Here glo, betaam!), en waarsku die gemeente om te pasop vir mense wat verdeeldheid veroorsaak: Bly weg van hulle af, sê hy.  Dit laat ons besef dat ‘n mens uiters sensitief moet wees vir ons manier van doen in die gemeente – ‘n gemeente se manier van doen moet uitnodigend, vriendelik, gasvry wees, veral teenoor vreemdes!

Moenie toelaat dat die sonde oor julle baasspeel nie

Maar dan dieper as dit, moedig hy die gemeente aan om nie toe te laat dat die sonde baas speel oor hulle nie.Paulus werk hier met die idee van die sonde as ‘n mag wat werk in die kultuur en lewenstyl waaruit die gemeentelede tot bekering gekom het.  En hiervan sê hy, het God julle verlos, julle het onder sy heerskappy gekom. 

Vir die Grieke en Romeine

In hoofstuk 1 lys Paulus van die dinge wat deel was van hulle Griekse en Romeinse kultuur waarvan hulle vrygespreek is: julle is vrygespreek van die skuld van goddeloosheid – om te lewe asof God geen reg op ‘n mens se lewe het nie – en julle is vrygespreek van ongeregtigheid – om te lewe asof die waarheid geen sê het in die wyse waarop mense mekaar hanteer nie – en julle is vrygespreek van dwaasheid – om te lewe asof God nie God is nie, asof hy nie bestaan nie – en julle is vrygespreek van onsedelikheid – om te lewe asof God se riglyne vir ons seksualiteit nie op ons van toepassing is nie – en julle is vrygespreek van slegtheid, hebsug, gemeenheid, jaloesie, twis, bedrog, kwaadwilligheid, skinder, hooghartigheid, aanmatiging, verwaandheid, ongehoorsaamheid aan ouers, onbetroubaarheid, liefdeloosheid, hardvogtigheid ensovoorts ensovoorts!

Vir die Jode

In hoofstuk 2 en 3 draai Paulus se visier na die Jode en hulle kultuur om die wet van Moses bo alles te stel – maar in die proses baie keer die lewende God te ignoreer wat onverdiende genade gee en dít nie op grond van enige verdienste deur die wet nie, maar alleen weens sy eie getrouheid en betroubaarheid vir elkeen wat dit in geloof aanvaar.  Hoofstuk 4 begrond die punt in die verhaal van Abraham wat God se genade ontvang het nog voordat die wet daar was, en hy was immers die Jode se aartsvader.  En daarmee vat Paulus ook sommer die Jode aan wat hulleself as beter as die heidene geag het, selfs as die gelowiges heidene, op grond van hulle Joodsheid, en hulleself apart gehou om hulle Joodsheid te beskerm, terwyl hulle nou deel was van ‘n nuwe gemeenskap, die gemeenskap van die gelowiges.

Julle is vrygespreek

Nee, sê Paulus, beide die Grieks-Romeinse gelowiges sowel as die Joodse gelowiges is vrygespreek, die een van ‘n oormatige klem op hulle vryheid van reëls en wette, en die ander van hulle oormatige klem op reëls en wette. En let op: dit is nie net persoonlike oortredinge wat Paulus hier in die oog het nie – nee, dit is veral die dinge wat die gemeente gedeel het met die kulture waaruit hulle gekom het: die Jode wat so maklik hulleself eenkant van almal gehou het en die wet bo alles gestel het, en die Grieke en Romeine wat so maklik ‘n klomp argumente kon opnoem om hulle onsedelikheid en verwaandheid en ongeloof te kon verdoesel.  Die konserwatiewes en die liberales!Daarvan, sê Paulus, is julle vrygespreek, daarvan is julle verlos.  Die sonde se mag oor julle is gebreek, julle is deel van ‘n nuwe gemeenskap, die gemeenskap van Christus.  Julle is gedoop in sy dood, sodat julle ook kan lewe, soos Hy, vir altyd, vir God.

Lewe vir God

En nou, sê Paulus, moet julle lewe as mense wat dood is vir die sonde en lewe vir God.  Geen deel van julle liggame moet in diens gestel word van die goddeloosheid nie, maar in diens gestel word van God, om te doen wat Hy wil.Dit wil sê: negatief gesproke: moenie meer sleg wees teenoor mekaar nie, moenie gemeen wees teenoor mekaar nie, moenie jaloers wees op mekaar nie, moenie kwaadwillig wees teenoor mekaar nie, moenie mekaar uitsluit nie, veral nie op grond van wie julle was voor julle in die gemeenskap van die gelowiges gekom het nie.Positief gesproke: raak deel van die gemeenskap van gelowiges en beoefen saam ‘n lewenstyl van gehoorsaamheid aan die influisteringe van die Gees – Hy praat in ons midde, en in ons binneste, en leer ons hoe om gehoorsaam aan God te wees (hoofstuk 8).  Vestig julle hoop op God wat alles ten goede laat meewerk vir dié wat Hy liefhet, sodat julle en julle geloof nie ondergaan in die lyding wat ons deel is in die wêreld nie.  Laat God julle denke vernuwe sodat julle kan onderskei wat vir Hom goed en aanneemlik en volmaak is (hoofstuk 12).  Moenie van jouself meer dink as wat jy behoort nie, maar wees beskeie volgens die maat van geloof wat God aan jou gegee het.  Gebruik julle gawes in die gemeente, wees opreg lief vir die mense om jou, wees bly saam met dié wat bly is, treur saam met dié wat treur, leef in vrede met alle mense, ten minste sover dit van jou afhang, en moenie self wraak neem nie, laat dit oor aan die oordeel van God.  En gaan lees maar verder in hoofstuk 13 oor die wyse waarop ons as gemeente teenoor die owerheid moet optree, en in hoofstuk 14 hoe ons teenoor gemeentelede wat met ons verskil moet optree, en in hoofstuk 15 hoe ander gemeentes wat swaarkry, gehelp moet word, deur offergawes en gebed.

Lewe vir God in die gemeenskap van gelowiges

Kortom – leef saam met God in die midde van die gemeente, die gemeenskap van gelowiges, en moenie meer toelaat dat die lewenstyl van die kulture waaruit julle kom julle lewens en gedrag bepaal nie.  Want julle is uit die mag van die sonde geroep om aan God te behoort in die boesem van die gemeente wat Hy gestig het.  En dit is ook waar van ons hier in Somerstrand.Die beeld wat Paulus dus hier skep, is dat ‘n gemeente ‘n nuwe gemeenskap is, ‘n gemeenskap wat ‘n nuwe kultuur vorm, wat natuurlik nie net teenoor ander kulture staan nie, maar dit transformeer en veral nie meer onder die beheer daarvan staan nie, maar onder beheer van God self.En dít is waartoe ons ook geroep word – om die lojaliteite wat ons het aan die kulture waarvan ons deel is, te verplaas na lojaliteit aan die gemeenskap wat God skep tussen ons.  Sonde is dus om jou hiervan te onttrek, om jou lewe deur ander lojaliteite te laat bepaal, en nie deur die gemeenskap van en met God nie.  Daarom dat daar so ‘n belangrike klem op die mekaar tekste in die NT is: moenie die onderlinge byeenkomste vermy nie, maak jou bydrae vir die instandhouding en uitbreiding van die koninkryk, leef as mense van die lig in die gemeenskap daarbuite ensovoorts.

 


Steek altyd weer grense oor!

Maar, daar is ook ‘n gevaar in die deelword van ‘n nuwe kultuur, ‘n nuwe gemeenskap, al is dit ‘n Christelike kultuur of gemeenskap.  En dit is gevaarlik na twee kante toe: 1) die eerste gevaar: dat jy die mense van een van die kultuurgroepe waaruit die gemeente saamgestel is, verhef bó die ander.  Dit is wat blykbaar in Jerusalem gebeur het – met die eerste konflik wat die eerste gemeente gehad het oor die versorging van die Griekse weduwees, hulle is erg verwaarloos ten gunste van die versorging van die Joodse weduwees, het die apostels wel reg opgetree deur 7 mense aan te stel om gelyke versorging te verseker.  Maar die 7 mense was almal Grieke, of só klink die name (Justo Gonzales)!  Dit wil dus voorkom asof die Woordverkondiging in die gemeente van Jerusalem beperk was tot Jode, die apostels was immers Jode, en dat hulle geledere gesluit was vir leraars van ander kulture.  Interessant dat Lukas dan in sy verdere skryf van die boek Handelinge, net ná dié verkiesing (hoofstuk 6), juis van 2 van hierdié Grieke se verkondigingswerk praat, Stefanus voor die Joodse Raad (en hy ontvang ‘n heel ander behandeling as Petrus en Johannes, hy word gestenig, terwyl hulle net laat slaan en berispe is!) en Filippus na Samaria en na Afrika (met die bereiking van die Ethiopiese amptenaar).  En ná Petrus se aanvanklike amperse skoorvoetende uitreik na Sesarea, na die Italianers, hoor ‘n mens baie min van die Jerusalem gemeente en hulle Joodse apostels. En die ontstellende waarheid is: die gemeente in Jerusalem oorleef nie – hulle wyk met die vernietiging van Jerusalem in 70 n.C. uit na Pella, ‘n Joodse dorpie daar naby aan die ander kant van die Jordaan, keer so ‘n 65 jaar later weer terug, maar sterf mettertyd heeltemal uit.  Na die vyfde eeu hoor ‘n mens nooit weer van die gemeente in Jerusalem nie.  In teenstelling met Jerusalem is daar vandag 900 kerkgeboue in Rome!2) die tweede gevaar: dat die gemeente ‘n gemaksone word as ‘n soort bastion teen die aanslae van die lewe, en die gemeente nie steeds grense na buite oorsteek nie.  Oral waar ‘n gemeente nie telkens weer die gemeenskappe om hulle met die evangelie bedien het nie, nie uitgereik het, nie grense oorgesteek het nie, nie gasvry gewees het nie, nie aangepas het om mense te kan insluit nie, het die gemeente gestagneer en uiteindelik doodgegaan.  Dink maar in die geval ook aan Jerusalem, en aan die gemeentes in Turkye, en meer resent in Europa – en teenoor dit die groei in gemeentes in Amerika, Suid-Amerika, Korea en Afrika.  Maar dit is stof vir ‘n ander dag!

Slot

Die impak van hierdie boodskap lê op baie vlakke – en die gevaar bestaan dat ek in die uitspel daarvan, goed kan sê wat jou nie aanspreek nie, of iets nie sê nie, wat jou wel aanspreek.  Maar vir ons as gemeente spel ek wel twee implikasies uit, sonder om daarmee dit klaar te sê:

  1. Ons het ‘n groot grens oorgesteek met die stig van Klema – ek begin al meer dink dat dit dié roeping van ons gemeente is, om jong werkendes oor die stad toe te laat om met ons ondersteuning te groei en die kerk van die toekoms te vorm – ons het wysheid nodig om dit só te doen, dat ons uiteindelik sáám groei en nie uitmekaar nie – dié week gesels ons juis oor ‘n kreatiewe voorstel in verband met die oggend erediens, en my hoop is dat dit ‘n baie groot impak op die toekoms van die gemeente gaan hê. 
  2. Ons sukkel nog om multi- en interkultureel te raak, en ek bedoel nou ras en klas – en ek weet die vernaamste rede is eintlik die wyse waarop ons woongebiede werk – maar dan moet ons intensioneel werk aan ander maniere om verhoudinge oor daardie grense heen te skep.  Ons verhouding met RCA Calvary in Malabar en VGK Bloemendal – en ons het ‘n baie geslaagde geleentheid gisteroggend met verteenwoordigers van die kerkrade van die twee gemeentes gehad – is een manier om daardie grens oor te steek.  En daar is baie energie in ons verhouding!  Ons kom immers al meer as 20 jaar saam, van oom Danie Veldsman af en die dolosse by die hawe!  En van ‘n verhouding waar ons geld vir Bloemendal vir jare gegee het, het daardie gemeente gegroei sodat hulle nou vir ander gemeentes help!  Ek wil hê dat u saam met my bid hoe ons spesifiek hiermee moet vorder – iemand het my juis in die week gebel en ‘n aanbod gemaak om in te staan vir ‘n “event”  of ‘n “week” in ons gemeente – en dit kan net wees dat dít die rigting is waarin ons moet beweeg …

Grafika

San Marcello al Corso, die kerk op die foto in die PowerPoint, was een van die eerste kerkgeboue in Rome.  Dit is herbou in 1519 ná dit afgebrand het, net mooi in die tyd van Maarten Luther.

Continue Reading