Lusmaker vir Sondagaand: 1 Korintiërs 9:19-23 – Maak kontak!

Ek preek komende Sondagaand oor die tema “Maak kontak“. My teks is 1 Korintiërs 9:19-23 waar Paulus skrywe oor sy roeping om “vir almal alles te word om in elke geval sommige te red“. Nogal ‘n teks wat die Here gebruik het om my roeping as VDM te bevestig.

Dit is deel van ons reeks “What’s your story?“, hierdie keer gemik op “verstaan” veral van mense wat anders as jy is. In my preek sal ek daarom aandag gee aan kruiskulturele kommunikasie, omdat dit een van die dinge is waaroor ons nog baie moet leer.

Ek het ‘n boek geskryf hieroor: Maak kontak. Dit sal ook binnekort beskikbaar wees in Engels. Skaf dit hier aan.

Daarin skryf ek oor die veranderlikes wat ’n impak op die vermindering van vooroordele het. Dit is dinge soos gelyke status tussen groepe, gemeenskapklike doelwitte, samewerking en institusionele ondersteuning van kontak tussen groepe. Trouens, die blote feit dat jy kontak maak met iemand van ‘n ander groep, breek vooroordele af. Dit is juis ons isolasie en skeiding van mekaar wat vooroordele versterk.

In die boek gee ek 20 Leidrade vir kruiskulturele kontak

1. Maak die speelveld gelyk
2. Erken ervarings wat uit vorige kontak voortvloei
3. Ontvang protes as ‘n geskenk tot heling
4. Bevraagteken etikette en gevestigde sosiale norme wat kontak verhinder
5. Definieer duidelik gemeenskaplike doelwitte
6. Skuif die fokus weg van intellektuele argumente
7. Gebruik ‘n verhoudingsbou-aanslag
8. Doen saam, werk saam, leef saam
9. Reik doelbewus uit na mense in ander kontekste
10. Ontgin vriendskapspotensiaal herhaaldelik
11. Skuif van mededinging na samewerking en interafhanklikheid
12. Kry goedkeuring en aanvaarding van gesagsdraers
13. Begelei mense van oppervlakkige kennisse na hegter en langtermynvriende
14. Stel mense voor aan ander wat reeds oor grense gaan
15. Gebruik waardes eerder as skuld om angs te verminder
16. Nooi mense om meer van hulleself te wys en te vertel
17. Skep strukture wat kontak aktief bevorder
18. Besin saam oor die bou van sosiale kapitaal op plaaslike vlak
19. Maak plaaslik ‘n verskil
20. Aanvaar saam verantwoordelikheid vir spesifieke behoeftes

Vier stories om jou aan te moedig om uit te reik en vooroordele te begin afbreek:

1. Merchant Marine

Een van die vroegste navorsingstudies wat onderneem is om die swart-wit dinamika te ondersoek was deur Merchant Marine nadat hulle rasseskeiding op hulle skepe laat vaar het (Brophy, The luxury of anti-Negro prejudice, 1945). Die navorsing het gewys dat die verhoudinge nie onmiddellik verbeter het nie, maar met elke vaart wat wit en swart seemanne saam onderneem het, die wit seemanne se anti-swart vooroordele afgeneem het.

Dit was amper ’n liniêre verhouding. Voor die rasse saam begin uitvaar het, was die vooroordele op 65%, na 1 vaart saam reeds af na 53%, na 2 vaarte af na 46%, na 3 vaarte nog skerper af na 20% en na vier en meer vaarte af na net 15% vooroordele. Die nuwe situasie wat geskep is deurdat seemanne van alle rasse saam begin werk het, het die vooroordele teenoor mekaar laat afneem.

Vooroordele kan dus verminder hoe meer ‘n mens fokus op die regte soort kontak tussen mense.

2. Amerikaanse somervakansie kampe

Dit is belangrik om te skuif van kompetisie na samewerking en interafhanklikheid. Een interessante voorbeeld hiervan is die navorsing by Amerikaanse somervakansie kampe waar twee groepe eers in ’n situasie gesit is waar hulle met mekaar moes wedywer om sekere take te verrig, en dit tot konflik en vyandigheid gelei het. Dieselfde groepe het toe opdragte gekry – bv. om waterpype te herstel wat tot almal se voordeel was, en ’n bakkie aan die gang te kry om na ’n gesamentlike piekniek te ry – waar samewerking tot albei groepe se voordeel was (Sherif, Intergroup conflict and cooperation: The Robbers Cave experiment, 1961). En dié opdragte is met baie meer samehorigheid en effektiwiteit uitgevoer.

3. Die “Jigsaw Classroom” benadering

’n Ander voorbeeld is die bekende “Jigsaw Classroom” benadering waar die onderwyser die les in kleiner dele opgedeel en aan ’n paar diverse leerders uit die klas gegee het om te bemeester om dit dan vir die hele klas aan te bied. Die klas is toe opgedeel in “Jigsaw” groepe waar in elke groep een van dié leerders hulle deel van die les kon aanbied. Die sukses van die benadering was dit hulle in samewerking met mekaar en interafhanklik die les kon bemeester (Aronson en ander, The Jigsaw Classroom, 1978).

4. Van oppervlakkige kennise na langtermyn vriende

Selfs in situasies waar die kontak tussen groepe uitdagend of moeilik is, kan vooroordele steeds verminder word. Waar ‘n mens fokus daarop om mense te begelei van oppervlakkige kennisse van mekaar na dieper en langtermyn vriende van mekaar, daar het die kruiskulturele kontak die meeste kans op sukses in die vermindering van vooroordele.

Shook en Fazio (Interracial roommate relationships, 2008) het bv. die ervarings en houdings van wit voorgraadse studente ondersoek wat ewekansig ’n wit of swart kamermaat toegedeel is gedurende hulle eerste semester op kollege. Interessant genoeg, ten spyte van die feit dat die wit studente minder tevrede was met die verhouding met hulle swart kamermaats en minder betrokke by hulle was as dié wit studente by ’n wit kamermaat, het die wit studente wat ’n swart kamermaat gehad het ’n vermindering in “automatically activated racial prejudice … as well as marginal decreases in intergroup anxiety, relative to White students paired with a White roommate,” ervaar. (Pettygrew & Tropp, When Groups Meet, 2011, hfst. 2)

Die navorsing dui ook aan dat vooroordeel vermindering universeel waargeneem word. Dit is nie beperk tot ’n spesifieke geografiese area nie. Intergroep kontak is in baie dele van die wêreld nagevors en toon positiewe resultate, bv. tussen Chinese en Maleisiese studente (Rabushka, “Affective, cognitive, and behavioral consistency of Chinese- Malay interracial attitudes”, Journal of Social Psychology, 1970), Israeli en Palestynse adolessente (Maoz, “An experiment in peace”, Journal of Peace Research, 2000), Hindoe en Moslem volwassenes in Bangladesh (Islam & Hewstone, “Dimensions of contact as predictors of intergroup anxiety, perceived out-group variability, and out-group attitude: An integrative model”, Personality and Social Psychology Bulletin, 1993) en in konflik areas soos in Suid-Afrika (Dixon en ander, “A paradox of integration? Interracial contact, prejudice reduction and perceptions of racial discrimination”, Journal or Social Issues, 2010; Luiz & Krige, “The effect of social contact between South African white and colored adolescent girls, Journal of Social Psychology,” 1985).

My oorwoë mening is dat die beste weg tot vooroordeel vermindering tussen groepe uiteindelik lê in kruisgroep vriendskappe met institusionele ondersteuning wat die norme en riglyne vir die kontak kan neerlê. Skep dus doelbewus strukture wat kontak met mekaar oor grense heen aktief kan bevorder.

Begin vandag!

     

Trackback from your site.

Leave a comment

Kommentaar en navrae

  • Avatar

    Radie Rademeyer

    |

    Goeie dag
    Ek is n 79 jare oue mans persoon gesond sterk en baie gesond Ek sal baie graag by iemand wil bly wat hulp nodig het met vervoer om takies te verrig te help waar ek kan inslaap
    My naam is Radie Rademeyer kontak nommer 0732641032 verwysings beskikbaar

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Die probleem is dat eiename gewoonlik nie “die” vooraan het nie. Miskien moet mens dit as ‘n titel beem, want dsn maak die “die” sin. “Die Christus.” “Die Duiwel.”

  • Avatar

    mariette

    |

    ‘n Goeie môre vanuit en van die Baai se tipiese dae….
    Ernst sê:
    “Die gebruik van die hoofletter het met “sterstatus” eintlik bloedweinig te doen – wel met die spelreël in die AWS wat bepaal dat eiename so geskryf word. Vgl ook “die Bose” in Mat 13:19.”
    Persoonlik glo ek dat die betrokke vertalings ook maar saamhang met die ‘geloofsoortuiging’ van die betrokke partye, soos gees of met die hoofletter by Gees – soos dit in Johannes 3,en veral by 4:23-24, vertaal word.

    ‘n Baie geseënde dag toegewens, met ‘n hand-aan-hand se stap saam met Jesus in jou gees.

  • Avatar

    Mariette

    |

    Lekker as iemand so wakker loop, Alwyn.
    Ek het julle twee se opmerkings vir Ernst (Kotzé) aangestuur. Dan hoor ons bietjie wat hy sê.
    Seëngroete

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Ek weet nie regtig die rede nie. Die 2020-vertaling vertaal al tien voorkomste van Duiwel in die NT regdeur met ‘n hoofletter. Dit is nogal vreemd met die “die” vooraan.

  • Avatar

    Alwyn Du Plessis

    |

    Askies 2020 vertaling Nie 2920 nie

  • Avatar

    Alwyn Du Plessis

    |

    Môre Chris .Help asseblief. Hoekom verkry die duiwel sterstatus in 2920 Bybelvertaling met ‘n hoofletter D Efesiers 4:27
    Groete

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Ons gaan voort met daardie diens. Marlein van Deemter hanteer dit.

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Oor die “ware” vertaling. Elke vertaling het sy waarde. Die 1983-vertaling is in makliker Afrikaans, maar meer onakkuraat. Die 1953-vertaling is ouer Afrikaans, maar baie na aan die oorspronklike teks. Die 2020-vertaling is meer moderne Afrikaans, maar ‘n meer direkte vertaling van die oorspronklike teks. Ek gebruik self nou die 2020-vertaling, maar lees ook graag in die ESV en die NET Bible. Kyk op Youversion se Bybeltoepassing.

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Hi Francois, dit is die 2020-vertaling van Bybelgenootskap. Jy kan dit gratis lees by https://biblesa.co.za/ of op hulle toep.

  • Avatar

    Francois Smith

    |

    Geagte Dr Chris van Wyk : ek het na U video geluister “WAARHEID vs DWALLEER , en omdat ek self ook in ons Wonderlike Vader Almagtig se Woord leef, het ek na die video tot die slotsom gekom dat die leiers in die Algemene Sinode ons Wonderlike Vader Almagtig GLADNIE KEN NIE , want net onkundige nie-weergebore mense kan die besluite neem wat hulle neem, soos U ons dit onder die aandag gebring het. Dr Chris, ek wil net weet uit watter Afrikaanse Bybel Vertaling leef en werk U , want ek herken nie die Woord wat U op die video gegee het. Ek het by Kairos Netwerk aangesluit om deel te wees van die soeke om die NG Kerk te stig in die volmaakte waarheid van ons Wonderlike Vader Almagtig, en dit was dan ook op Kairos Netwerk se whatsapp-groep lommunikasie waar ek hierdie week U genoemde video gesien het. Daar is 5 Afrikaanse Bybels op die mark, en meer as 360 Engelse Bybels…….WAT is volgens U die WARE Afrikaanse en Engelse Vertaling van al hierdie Bybels? Elke mens het ‘n unieke vorm van SPRAAK(Joh 8:43,44), en dan ook nog meer ons Wonderlike Vader Almagtig, dan ontstaan die HOE kan ons Vader Almagtig MEER as EEN vorm van spraak he’, vanwee al die verskillende vertalings? WIE in die Leierskap van die Kerklike Denominasies, KEN NIE die WARE SPRAAK van ons Wonderlike Vader Almagtig ? Daarom my vraag aan U, want indien ons die Evangelie van ons Vader Almagtig verdraaid aan mense verkondig, SAL hulle BLOED op ons hoofde wees. Vrede en liefde in Christus Jesus het ek vir U en die mede Gelowiges. Amen.

  • Avatar

    brian strydom

    |

    sal plasing van studente verblyf advertensie voortgaan?
    die dame wat oorbodig verklaar is was onseker
    mooi loop. Brian

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Dankie!

  • Avatar

    mariette

    |

    Môre-môre!

    Dankie Chris. Die reeks dra baie praktiese wenke oor en is verrykende luistergenot vir elkeen. Elke dag iets nuuts om na uit te sien!

    Seën daarop toegebid
    Mariette

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Nee, Elmarie, jy hoef nie. Ons kan 250 mense akkommodeer. Skryf net in by die deure. Baie welkom.

  • Avatar

    Prof Elmarie Venter

    |

    More Ds Chris. Ons is 3 wat wil bywoon. Moet ons nog bespreek? Groete
    Elmarie

  • Vreesloos 1

    |

    […] Pinkster-reeks se titel vanjaar is “Vreesloos”– oor geloof in ‘n tyd waar ons bang […]

  • 21 Mei 2020

    |

    […] Pinkster-reeks se titel vanjaar is “Vreesloos”– oor geloof in ‘n tyd waar ons bang […]

  • Avatar

    Chris van Wyk

    |

    Ons het vir baie lank ‘n versorgingskommissie gehad vir leraars en personeellede. Dit was persone in die gemeente wat gereeld op informele wyse met elkeen van ons kontak gemaak het, belanggestel het in wat in ons lewens aangaan, uitgevra het na uitdagings, en vir ons gebid het. Dit was benewens die diensverhoudingekommissie wat meer op die formele dinge gekonsentreer het. Die inperking het ‘n bietjie daaraan verander, maar dit was ‘n baie goeie informele sisteem van versorging.

  • Avatar

    Des Sampson

    |

    Goeie dag. Ek is voorsitter van die DVK op Hartenbos. Wat doen julle mbt die versorging van predikante en kantoor personeel?